Diskronasyon
Dischronation
Tanım
Bireyin zaman algısını, zamanın akışını veya kronolojik yönelimi kaybetmesiyle karakterize bir oryantasyon bozukluğu ve dekompansasyon biçimi.
Örnek Vaka / Uygulama
74 yaşındaki bir hasta, sabah saat 09:00'da hastane odasında uyanmasına rağmen, gece yarısı olduğunu ve akşam yemeğini kaçırdığını iddia etmekte, yakın geçmişteki anıları bugünkü olaylarla ardışık bir düzen kurmaksızın birbirinin içine geçirmektedir. Bu temporal karmaşa diskronasyon tablosunun klinik görünümüdür.
Derin Analiz
Diskronasyon, nöropsikolojik ve klinik psikiyatri bağlamında, üst düzey yürütücü işlevlerin, özellikle de orbitofrontal korteks ve hipokampal devreler arasındaki temporal entegrasyonun bozulmasıyla ortaya çıkar. Birey; günün saatini, mevsimleri, geçmiş, şimdi ve geleceksel projeksiyon arasındaki mantıksal sürekliliği ayırt etmekte zorlanır. Bu durum, sadece amnezik sendromların bir uzantısı olmayıp, aynı zamanda dikkat ve bellek kodlama süreçlerindeki temporal damgalamanın (temporal tagging) çözülmesine işaret eder. Kronotaksi kavramının antitezi olarak, biyolojik ve öznel zaman algısının dışsal gerçeklikle senkronizasyonunu yitirdiği nöropsikiyatrik bir tablodur.
Etimoloji
Latince 'dis-' (ayrılma, bozulma, yokluk) öneki ile Yunanca 'chronos' (zaman) kökünden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Kronotaksi (zamanı organize etme ve yönelme kapasitesi) ile karıştırılır; diskronasyon bunun patolojik bozulmasını ifade eder. Ayrıca amnezi ile karışabilir, ancak diskronasyon bilgi eksikliğinden ziyade zamanın yapısının zihinsel temsilindeki çözülmedir.