Eklektizm
Eclecticism
Tanım
Farklı teorik formülasyonları, ekolleri veya teknikleri katı bir dogmatizme bağlı kalmaksızın bütünleştiren teorik ve pratik yaklaşım.
Örnek Vaka / Uygulama
Depresyon ve kaygı bozukluğu tanısıyla başvuran bir danışana uygulanan terapide, bilişsel süreçleri yeniden yapılandırmak için Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) teknikleri kullanılırken, danışanın erken dönem uyumsuz şemalarını ve kişilerarası dinamiklerini ele almak için Psikodinamik formülasyonlardan ve Gestalt tekniklerinden yararlanılması eklektik bir seans yönetiminin somut örneğidir.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve psikoterapide eklektizm, terapistin tek bir teorik yönelimin (örneğin yalnızca psikanaliz veya katı davranışçılık) kısıtlamalarına bağlı kalmak yerine, danışanın benzersiz ihtiyaçlarına en uygun olan farklı ekollerin tekniklerini ve kavramsal araçlarını harmanlaması anlamına gelir. Bu yaklaşım, ampirik destekli tedavilerin (EST) entegrasyonunu savunurken, kuramsal kargaşaya yol açmamak adına metodolojik bir disiplin gerektirir. Teknik eklektizm ile teorik entegrasyonizm arasında ince bir çizgi bulunur; ilki pratikte araçsal bir birleşme sağlarken, ikincisi epistemolojik bir sentez hedefler.
Etimoloji
Yunanca 'eklektos' (seçilmiş) sözcüğünden türetilmiş olup, 'eklegein' (seçip ayırmak, toplamak) fiiline dayanır.
Karıştırmayın
Senkretizm (bağdaştırmacılık) ile sıklıkla karıştırılır. Senkretizm, çelişen veya uyuşmayan fikirlerin eleştirel süzgeçten geçirilmeden rastgele harmanlanmasıyken; bilimsel eklektizm, ampirik temele dayanan ve mantıksal tutarlılık gözeten bilinçli bir seçilim sürecidir.