Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Endojen Gülümseme

Endogenous Smile

Tanım

Yeni doğan bebeklerde, dışsal sosyal uyaranlara bağlı olmaksızın, genellikle REM uykusu sırasında görülen istemsiz ve refleksif gülümseme biçimi.

Örnek Vaka / Uygulama

Üç günlük bir bebeğin uykunun REM evresindeyken ani olarak dudak kenarlarını yukarı doğru kıvırması, annenin sesine veya dokunmasına tepki vermeden bu mimiği tekrarlaması endojen gülümsemenin klinik ve gözlemsel bir örneğidir.

Derin Analiz

Endojen gülümseme, gelişimsel nörobiyolojide ve bebek gözlemlerinde alt motor nöron devrelerinin ve subkortikal yapıların erken dönem spontan aktivitesinin bir göstergesi olarak incelenir. Yaşamın ilk haftalarında (özellikle prematüre ve yeni doğanlarda) gözlenen bu motor çıktı, henüz gelişmemiş olan kortikal kontrol mekanizmalarından bağımsızdır. Beyin sapı ve bazal gangliyatik devrelerin kendiliğinden ateşlenmesi (spontaneous neuronal firing) sonucu ortaya çıkar. Sosyal gülümsemenin (social smile) aksine, çevresel bir yüz ifadesine veya sesli uyarıcana yanıt vermez. Nörolojik bütünlüğün ve erken dönem otonom sinir sistemi dalgalanmalarının dolaylı bir yansımasıdır.

Etimoloji

Yunanca 'endon' (içeride, içten) + 'genes' (doğan, üretilen) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; dışsal bir uyarıcıya dayanmaksızın organizmanın kendi dinamikleriyle üretilen anlamına gelir.

Karıştırmayın

Sosyal gülümseme (social smile) ile sıkça karıştırılır; sosyal gülümseme dışsal uyaranlarla (yüz, ses) tetiklenirken ve ilerleyen haftalarda ortaya çıkarken, endojen gülümseme tamamen içsel/refleksiftir ve doğumdan itibaren uykuda görülür.