Engelleleyici Anksiyete
Debilitative Anxiety
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Kritik bir serbest atış öncesi basketbolcunun ellerinin titremesi, zihnini 'kaçıracağım' düşüncesiyle doldurması ve bu bedensel uyarılmayı başarısızlık sinyali olarak algılayıp topu potaya atamaması.
Derin Analiz
Spor psikolojisi ve performans kaygısı literatüründe, anksiyetenin iki boyutlu modelinin (kolaylaştırıcı vs. engelleleyici) negatif ayağını oluşturur. Bireyin yaşadığı fizyolojik uyarılmayı (yüksek kalp hızı, kas gerginliği) bir tehdit olarak yorumlaması (bilişsel değerlendirme kuramı) ve bu durumun kontrol edilemezlik hissi yaratmasıyla tetiklenir. Çalışma belleği kapasitesini aşırı meşgul ederek görev odaklı dikkati bozar ve performansta 'bölge dışı' (out of the zone) kalmaya, yani akış durumunun (flow) kesintiye uğramasına yol açar.
Etimoloji
Latince 'de-' (aşağı, uzaklaştırma, olumsuzluk) + 'habilis' (uygun, yetenekli) kökünden türetilen 'debilitate' (zayıflatmak, güçten düşürmek) fiili ile Yunanca 'ankhō' (boğmak, daraltmak) kökünden gelen 'anxiety' kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
Kolaylaştırıcı anksiyete (facilitative anxiety - performans için gerekli enerjiyi ve odaklanmayı sağlayan adaptif kaygı düzeyi) ile karıştırılır; aralarındaki temel fark kaygının miktarı değil, birey tarafından nasıl algılandığıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
Bilişsel Değerlendirme
Bilişsel Değerlendirme
Cognitive Assessment
Öğrenme, bellek, yargılama ve akıl yürütme gibi üst düzey zihinsel işlevlerin sistematik ve standartlaştırılmış yöntemlerle ölçülmesi ve değerlendirilmesi süreci.
İncele
Çalışma Belleği
Çalışma Belleği
Working Memory
Bilgiyi zihinde geçici olarak tutma ve karmaşık bilişsel görevleri yerine getirmek için bu bilgi üzerinde işlem yapma kapasitesi sunan sınırlı kapasiteli bilişsel sistem.
İncele