Eretizm
Erethism
Tanım
Vücudun bazı veya tüm bölgelerinde, duyusal uyaranlara karşı anormal derecede yüksek hassasiyet, uyarılabilirlik veya huzursuzluk durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Yıllarca yünleri şapka yapımında cıva ile işleyen bir zanaatkârda, zamanla gelişen aşırı huzursuzluk, en küçük çevresel seslere dahi tahammülsüzlük, sosyal ortamlarda paranoid düzeyde çekingenlik ve el titremeleri erethizm tablosunun klasik bir klinik tezahürüdür.
Derin Analiz
Eretizm, merkezi sinir sisteminin aşırı uyarılmasıyla karakterize olan nörolojik ve psikiyatrik bir tablodur. Genellikle ağır metal toksisitesi, özellikle de kronik cıva zehirlenmesi (merkürizm) ile ilişkilendirilir. Tarihsel olarak 'Şapkacı Hastalığı' olarak da bilinen bu durum, keçecilik endüstrisinde çalışanların cıva buharına maruz kalması sonucu ortaya çıkan nöropsikiyatrik semptom kompleksini tanımlar. Klinik tablosunda duygusal labilite, aşırı irritabilite, anksiyete, depresif belirtiler, utangaçlık ve ilerleyen vakalarda deliryum ile kişilik değişimleri gözlenir. Sinir sistemindeki aksonal hasar ve nörotransmitter dinamiklerindeki bozulmalar tablonun temel mekanistiğini oluşturur.
Etimoloji
Antik Yunanca 'erethismos' (ἐρεθισμός - uyarma, tahrik etme) fiil kökünden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Hiperestezi ile karıştırılabilir; ancak hiperestezi saf duyusal algı eşiğinin düşmesini (örneğin dokunmaya aşırı duyarlılık) ifade ederken, eretizm bununla birlikte duygusal ve davranışsal uyarılabilirlik ile irritabiliteyi de kapsayan daha geniş bir nöropsikiyatrik sendromdur.