Gemeloji
Gemellology
Tanım
İkizleri ve ikiz oluşum fenomenini inceleyen çok disiplinli bilim dalı.
Örnek Vaka / Uygulama
Yetişkinlikte farklı coğrafyalarda büyümüş tek yumurta ikizleri üzerinde yapılan uzunlamasına (longitudinal) bir çalışmada, IQ skorları ve büyük beşli kişilik özellikleri arasındaki korelasyonun, aynı evde büyüyen çift yumurta ikizlerinden istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek çıkması, genetik faktörlerin bilişsel ve davranışsal yapılar üzerindeki modülatör gücünü ampirik olarak doğrulamıştır.
Derin Analiz
Gemeloji; davranış genetiği, gelişim psikolojisi, epigenetik ve epidemiyoloji kesişiminde yer alır. Temel metodolojik dayanağı, monozigotik (tek yumurta) ve dizigotik (çift yumurta) ikizlerin genetik ve çevresel varyanslarını karşılaştırmaya dayanır. Bu yaklaşım, kalıtım ile çevre (nature versus nurture) etkileşimini izole etmek için kritik bir ampirik zemin sunar. Nörogelişimsel yörüngeler, psikopatolojilerin genetik geçişi ve kişilik özelliklerinin fenotipik ekspresyonu bu alanın ana inceleme nesneleridir.
Etimoloji
Latince 'gemellus' (ikiz) sözcüğü ile Yunanca 'logia' (bilim, çalışma) ekinden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Genetik ve Davranış Genetiği; ikincisi tüm popülasyon genetiğini kapsarken, gemeloji spesifik olarak ikiz popülasyonlarına odaklanan metodolojik bir alt kümedir.