Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Habitus

Habitus

Tanım

Bireyin çocukluk sosyalleşmesiyle şekillenen, dünya görüşünü, toplumsal konumunu ve beden duruşunu belirleyen kalıcı içsel eğilimler sistemi.

Örnek Vaka / Uygulama

Farklı sosyoekonomik kökenlerden gelen iki bireyin aynı sanat galerisindeki bir tabloyu yorumlarken kullandıkları estetik kategoriler, dil kullanım biçimleri ve hatta bedensel duruşları habituslarının dışavurumudur. Biri esere akademik bir mesafe ve özgüvenle yaklaşırken, diğeri yabancılaşma hissedebilir.

Derin Analiz

Habitus, bireyin dışsal toplumsal yapıları içselleştirme biçimi ve bu yapılar aracılığıyla eylemde bulunma kapasitesidir. Pierre Bourdieu'nün sosyolojik kuramında merkezi bir yer tutmakla birlikte, sosyal psikoloji ve gelişim psikolojisinde bireyin algı, düşünce ve eylem şemalarının (schemata) nasıl şekillendiğini açıklar. Tabula rasa varsayımını reddeden bu yapı, bireyin geçmiş yaşantılarının bugünkü algılarını ve kararlarını nasıl süzgeçten geçirdiğini inceler. Biyolojik boyutta ise somatotip ile belirli fiziksel yatkınlıklar arasındaki ilişkiyi, yani bedensel duruş ve yapı eğilimlerini de kapsar.

Etimoloji

Latince kökenli bir kelime olup, 'habere' (sahip olmak, tutmak, durmak) fiilinden türetilmiştir. Klasik Latincede bir kişinin genel fiziksel duruşunu, tavrını veya durumunu ifade ederken, modern sosyoloji ve psikolojide bireyin içselleştirilmiş eğilimler bütününü tanımlamak üzere uyarlanmıştır.

Karıştırmayın

Kişilik (Personality) ile sıklıkla karıştırılır. Kişilik daha çok biyolojik ve psikolojik bireysel özelliklere odaklanırken, habitus doğrudan bireyin içine doğduğu sosyal sınıfın ve kültürün bedensel ve zihinsel kalıplarını içselleştirme biçimidir.