Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Hasar Riski Kriterleri

Damage-risk Criteria (DRC)

Tanım

Kalıcı işitme kaybına yol açma ihtimali bulunan ses maruziyet seviyelerini ve sürelerini belirleyen standartlaştırılmış ölçütler.

Örnek Vaka / Uygulama

Endüstriyel bir imalathane çalışanının 8 saat boyunca maruz kaldığı 85 dB'lik sürekli gürültü düzeyi DRC sınırlarında kabul edilebilirken, aynı çalışanın kulak koruyucu olmadan 110 dB'lik bir ortama maruz kalma süresinin yarım saati geçmesi işitme sağlığı açısından yüksek hasar riski barındırır.

Derin Analiz

Odyoloji, psikofizik ve mesleki sağlık disiplinlerinin kesişim kümesinde yer alan Hasar Riski Kriterleri (DRC), kulaktaki tüy hücrelerinin (stereocilia) akustik travmaya karşı direnç eşiklerini istatistiksel ve epidemiyolojik verilerle modellenmesiyle oluşturulmuştur. Mekanizma temel olarak ses şiddetinin desibel (dB) cinsinden büyüklüğü ile maruz kalınan sürenin logaritmik ilişkisine dayanır. OSHA ve NIOSH gibi otoriteler tarafından belirlenen bu kriterler, akustik enerjinin koklear yapılarda yarattığı metabolik yorgunluk ve mekanik deformasyon sınırlarını tayin eder. Klinik olarak, bu eşiklerin aşılması durumunda geçici eşik kaymasının (TTS) kalıcı eşik kaymasına (PTS) dönüşme olasılığı katlanarak artar.

Etimoloji

İngilizce 'damage' (hasar, kökeni Latince 'damnum' [kayıp, zarar]) + 'risk' (tehlike, kökeni İtalyanca 'rischio') + 'criteria' (kriterler, Yunanca 'kriterion' [ölçüt, karar verme aracı]) kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Geçici Eşik Kayması (TTS) ile karıştırılabilir; TTS aşırı ses maruziyeti sonrası geçici işitme duyarlılığı kaybıyken, DRC bu kaybın kalıcı hale gelme riskini öngören maruziyet sınırları bütünüdür.