HERA
HERA
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Bir nöroloji laboratuvarında yürütülen fMRI çalışmasında, katılımcılara yeni kelime listeleri ezberletilirken (kodlama) sol prefrontal kortekste kan oksijen seviyesine bağlı (BOLD) sinyal artışı gözlemlenmiştir. Aynı katılımcılardan daha önce öğrendikleri kelimeleri hatırlamaları istendiğinde ise (geri çağırma) sağ prefrontal bölgedeki aktivasyonun belirgin şekilde baskın olduğu saptanmıştır.
Derin Analiz
Bilişsel sinirbilim bağlamında HERA modeli, PET ve fMRI gibi nörogörüntüleme tekniklerinden elde edilen bulgulara dayanarak belleğin iki temel evresi olan kodlama (encoding) ve geri çağırma (retrieval) süreçlerinin prefrontal kortekste (PFC) asimetrik bir organizasyon gösterdiğini öne sürer. Modele göre sol prefrontal korteks yeni epizodik bilgilerin kodlanmasında daha baskın bir aktivasyon sergilerken, sağ prefrontal korteks depolanmış bilgilerin geri çağrılmasında daha aktif rol oynar. Bu bulgu, beyin lateralizasyonunun sadece duyusal veya motor işlevlerle sınırlı kalmayıp, üst düzey bellek ağlarında da belirli bir işbölümüyle organize olduğunu ampirik olarak ortaya koyar.
Etimoloji
İngilizce 'Hemispheric Encoding–Retrieval Asymmetry' (Hemisferik Kodlama-Geri Çağırma Asimetrisi) ifadesinin baş harflerinden oluşan bir akronimdir.
Karıştırmayın
Soluk ve sağ hemisferin genel işlevsel ayrımı (örn. sol hemisferin sözel, sağın uzamsal süreçlerle ilişkisi) ile karıştırılabilir; ancak HERA modeli genel bir bilişsel ayrımı değil, özellikle epizodik bellek içindeki kodlama ve geri çağırma fazlarına özgü spesifik bir prefrontal asimetriyi tanımlar.