Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İşitsel Uyarılmış Potansiyel

Auditory Evoked Potential

Tanım

İşitsel uyaranlara yanıt olarak merkezi sinir sistemi tarafından üretilen biyolojik temelli elektriksel potansiyel değişimleridir.

Örnek Vaka / Uygulama

Yeni doğan yoğun bakım ünitesindeki işitme taraması sırasında bebeğin kulağına kulaklık aracılığıyla tıklama (click) sesleri verilir. Kafa derisine yerleştirilen elektrotlar vasıtasıyla, sesin işitsel sinir ve beyin sapından geçişi sırasında oluşan elektriksel dalgalar kaydedilir ve normal eşik değerleriyle kıyaslanır.

Derin Analiz

İşitsel uyarılmış potansiyeller (AEP), kulak zarından başlayan ve işitsel sinir yoluyla beyin sapı, orta beyin ve işitsel kortekse kadar uzanan nöral yolağın zamanlamasını ve bütünlüğünü değerlendirmede kullanılan elektrofizyolojik bir yöntemdir. İşitsel uyaranın verilmesini takip eden milisaniyeler içinde elektroensefalografi (EEG) yardımıyla saç derisinden kaydedilir. Latans (gecikme süresi) ve amplitüt (genlik) değerleri analiz edilerek koklear sinir iletimi, beyin sapı akustik yolları ve kortikal işleme süreçleri hakkında objektif veriler elde edilir. Bu ölçümler, özellikle davranışsal odyometri testlerine katılamayan bireylerde (yenidoğanlar veya bilinç düzeyi düşük hastalar) işitme fonksiyonunun değerlendirilmesinde kritik bir rol oynar.

Etimoloji

Latince 'audire' (duymak) kökünden türetilen 'auditory' ile Latince 'evocare' (çağırmak, ortaya çıkarmak) kelimesinden gelen 'evoked' ve 'potentia' (güç, potansiyel) kelimesinin birleşiminden oluşan 'potential' terimlerinin birleşimidir.

Karıştırmayın

Spontane EEG (herhangi bir dış uyaran olmaksızın beynin kendiliğinden ürettiği elektriksel aktivite) ve olaya ilişkin potansiyeller (ERP - bilişsel süreçleri yansıtan daha geç dalgalar) ile sıklıkla karıştırılır; AEP ise doğrudan fiziksel bir duyusal uyaranın tetiklediği kısa latanslı erken nöral yanıtları ifade eder.