Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İstifleme

Hoarding

Tanım

Gerekli olmayan veya değeri son derece düşük nesneleri aşırı düzeyde biriktirme ve bunları elden çıkarmada yaşanan kronik güçlük.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik ortamda değerlendirilen 58 yaşındaki bir bireyin, son 20 yıldır sokaktan topladığı eski gazeteleri, bozuk ev aletlerini ve ambalaj atıklarını oturma odasını tamamen dolduracak şekilde yığması, yatak odasına ve mutfağa geçişi imkansız kılınması; ailesinin temizlik veya düzenleme müdahalelerine ise fevkalade şiddetli panik ve öfke nöbetleri ile tepki vermesi.

Derin Analiz

İstifleme davranışı, nesnelere atfedilen abartılı duygusal ve araçsal değer ile karar verme mekanizmalarındaki nörobiyolojik işlev bozukluklarının bir kesişim kümesidir. DSM-5 kapsamında müstakil bir tanı olarak (İstifleme Bozukluğu) yer alan bu durum, özellikle prefrontal korteks ve anterior singulat korteks devrelerindeki bozulmuş hata tespiti ve sahiplenme dürtüleriyle karakterizedir. Bireyler, nesnelerin gelecekte potansiyel bir işlevi olacağı inancıyla hareket ederken, atma eylemi sırasında yoğun bir emosyonel acı (anksiyete) deneyimlerler.

Etimoloji

Orta İngilizce 'hord' (saklı hazine, depo) kelimesinden türetilmiş olup, Eski Cermen dillerindeki 'huzdjan' (gizlemek, korumak) kökünden evrilmiştir.

Karıştırmayın

Koleksiyonculuk (collecting) ile sıklıkla karıştırılır; koleksiyonculuk belirli bir kategoriye odaklı, sergilenen ve sosyal yaşamı kısıtlamayan organize bir uğraşıyken, istifleme dağınık, değersiz nesnelerin kaotik birikimidir.