İyi Nesne
Good Object
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik pratikte, henüz 8 aylıkken annesi tarafından ani ve uzun süreli terk edilişler yaşamış borderline kişilik örgütlenmesindeki bir danışanın, terapisti seans sonunda kendisini uğurlarken gösterdiği küçük bir tebessümü dahi aniden 'dünyanın en kusursuz ve kurtarıcı figürü' olarak idealize etmesi ve sonraki seansta randevuya 5 dakika geç kalındığında ise terapisti 'tamamen kötü' ilan etmesi, iyi nesne ile kötü nesne arasındaki bu ilkel bölünme mekanizmasının canlı bir tezahürüdür.
Derin Analiz
Kleinçı psikanalitik kuramda infant, erken gelişim döneminde zihinsel süreçlerin ilkel doğası gereği dünyayı ve bakım veren figürleri siyah-beyaz bir kutbiyette algılar; buna paranoid-schizoid pozisyon adı verilir. Bu dönemde nesne, haz veren ve tatmin eden yönleriyle 'iyi nesne', hayal kırıklığı yaratan ya da cezalandıran yönleriyle ise 'kötü nesne' olarak ikiye bölünür (splitting). Bebek, bu iyi nesneyi introjeksiyon yoluyla kendi iç dünyasına alır ve bu taslak, henüz olgunlaşmamış egonun çekirdeğini oluşturur. İyi nesnenin içselleştirilmesi, dış dünyanın tehlikelerine karşı egoyu koruyan ve gelecekteki depresif pozisyona geçişi (nesnelerin bütün olarak algılanmasını) mümkün kılan temel emniyet supaplarından biridir. Yapılaşan bu içsel temsil, bireyin yetişkinlikteki romantik ve sosyal ilişkilerinde ötekine güven duyabilme kapasitesinin de temelini teşkil eder.
Etimoloji
İngilizce 'good' (iyi, hayırlı, tatmin edici) ve Latince 'obiectum' [karşıda duran, önüne atılan] kelimelerinin Melanie Klein'ın nesne ilişkileri teorisinde birleşmesiyle türetilmiştir.
Karıştırmayın
Kötü nesne (bad object) ve self-nesne (selfobject). Kötü nesne, bebeğin frustrasyon ve saldırganlık dürtüleriyle yüklediği cezalandırıcı tarafı temsil ederken; self-nesne, Kohut'un self psikolojisinde bireyin özgüvenini ve bütünlüğünü sürdürmek için ötekine yüklediği işleve odaklanır, Kleinçı bölme mekanizmasından farklıdır.