Kapsam Geçerliği
Content Validity
Tanım
Bir ölçme aracının, araştırılan konu veya davranış evrenini ne ölçüde temsil ettiğini gösteren psikometrik geçerlik türü.
Örnek Vaka / Uygulama
Üçüncü sınıf matematik becerilerini ölçmek amacıyla geliştirilen bir test, yalnızca toplama işlemlerini içeriyor ancak çarpma ve bölme işlemlerine yer vermiyorsa, bu testin kapsam geçerliği eksiktir. Geliştirici ekip, testin kapsam geçerliğini artırmak için eğitim bilimcileri ve matematik öğretmenlerinden oluşan bir uzman paneli kurarak maddelerin hedef davranışı temsil etme derecesini Lawshe oranlarıyla derecelendirmelidir.
Derin Analiz
Psikometri ve psikolojik test geliştirme süreçlerinde kapsam geçerliği (eski adıyla mantıksal geçerlik), test maddelerinin ölçülmek istenen yapının tüm alt boyutlarını ve evrenini eksiksiz yansıtıp yansıtmadığını değerlendirir. Örneğin, akademik başarıyı ölçen bir test yalnızca temel düzey sorular içeriyor ancak ileri düzey bilişsel becerileri ihmal ediyorsa, kapsam geçerliği düşüktür. Modern yaklaşımlarda bu durum, uzman panellerinin yanı sıra keşfedici faktör analizi (EFA) ve diğer çok değişkenli istatistiksel prosedürler aracılığıyla ampirik olarak da incelenmektedir. Süreç, maddelerin temsiliyet gücünü sayısal olarak quantify etmek için Lawshe tekniği gibi nicel indekslemeleri de barındırır.
Etimoloji
Latince 'contentus' (içerik, tatmin olmuş, kapsanan) + 'validus' (güçlü, geçerli, sağlam) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Yapı geçerliği (construct validity) ile sıkça karıştırılır; yapı geçerliği teorik bir soyutlamanın (construct) ne derece ölçüldüğünü incelerken, kapsam geçerliği doğrudan test maddelerinin ilgili konu evreninin tamamını temsil edip etmediğine odaklanır.