Kapsam Geçerliği
Content Validity
Tanım
Bir ölçme aracının, araştırılan konu veya davranış evrenini ne ölçüde temsil ettiğini gösteren psikometrik geçerlik türü.
Örnek Vaka / Uygulama
Üçüncü sınıf matematik becerilerini ölçmek amacıyla geliştirilen bir test, yalnızca toplama işlemlerini içeriyor ancak çarpma ve bölme işlemlerine yer vermiyorsa, bu testin kapsam geçerliği eksiktir. Geliştirici ekip, testin kapsam geçerliğini artırmak için eğitim bilimcileri ve matematik öğretmenlerinden oluşan bir uzman paneli kurarak maddelerin hedef davranışı temsil etme derecesini Lawshe oranlarıyla derecelendirmelidir.
Derin Analiz
Psikometri ve psikolojik test geliştirme süreçlerinde kapsam geçerliği (eski adıyla mantıksal geçerlik), test maddelerinin ölçülmek istenen yapının tüm alt boyutlarını ve evrenini eksiksiz yansıtıp yansıtmadığını değerlendirir. Örneğin, akademik başarıyı ölçen bir test yalnızca temel düzey sorular içeriyor ancak ileri düzey bilişsel becerileri ihmal ediyorsa, kapsam geçerliği düşüktür. Modern yaklaşımlarda bu durum, uzman panellerinin yanı sıra keşfedici faktör analizi (EFA) ve diğer çok değişkenli istatistiksel prosedürler aracılığıyla ampirik olarak da incelenmektedir. Süreç, maddelerin temsiliyet gücünü sayısal olarak quantify etmek için Lawshe tekniği gibi nicel indekslemeleri de barındırır.
Etimoloji
Karıştırmayın
Yapı geçerliği (construct validity) ile sıkça karıştırılır; yapı geçerliği teorik bir soyutlamanın (construct) ne derece ölçüldüğünü incelerken, kapsam geçerliği doğrudan test maddelerinin ilgili konu evreninin tamamını temsil edip etmediğine odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Ölçüt Geçerliği
Ölçüt Geçerliği
Criterion Validity / Validity Criterion
🔹 1. (criterion validity): Bir psikolojik testin veya ölçüm aracının, önceden kabul görmüş dışsal bir standartla (ölçüt) ne derece korelasyon gösterdiğini inceleyen psikometrik geçerlik türü. 🔹 2. (validity criterion): Bir ölçme aracının, ölçmeyi amaçladığı özelliği ne kadar doğru yansıttığını saptamak amacıyla kullanılan bağımsız dış standart veya kıyaslama kavramıdır.
İncele
Faktör Analizi
Faktör Analizi
Factor Analysis
Gözlenen çok sayıda birbiriyle ilişkili değişkeni, aralarındaki ortak varyansı temel alarak daha az sayıda gizli ve soyut değişkene (faktöre) indirgeyen çok değişkenli bir istatistiksel yöntem.
İncele