Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Karşılaştırıcı

Comparator

Tanım

Bir değişkeni standart bir ölçüt veya benzer bir değişkenle kıyaslayarak aradaki farkı hesaplayan ve sistemi istenen sınırlar içinde tutmak üzere tetikleyen bilgi işleme birimi.

Örnek Vaka / Uygulama

Termostatın oda sıcaklığını ayarlanan değerle kıyaslayıp ısıtıcıyı devreye sokması veya motor becerileri öğrenirken bisiklet sürerken yapılan sapmaların anlık düzeltilmesi birer karşılaştırıcı işlevidir.

Derin Analiz

Bilişsel bilimler, sibernetik ve nörofizyolojide karşılaştırıcı mekanizmaları, girdi sinyalleri ile içsel referans modelleri (öncül beklentiler) arasındaki uyumsuzluğu veya hata payını tespit eden kritik işlemleme düğümleridir. Örneğin, motor kontrol teorisinde beyincik (cerebellum), planlanan hareketin duyusal sonuçlarını (efferent kopya) gerçek zamanlı geri bildirimlerle kıyaslayan biyolojik bir karşılaştırıcı olarak işlev görür. Bu mekanizma, homeostatik dengenin korunmasında ve bilişsel hata denetiminde temel bir rol üstlenir.

Etimoloji

Latince 'comparare' (eşleştirmek, benzerleriyle kıyaslamak) fiilinden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Algılayıcı (sensör) yalnızca çevresel veriyi ölçerken; karşılaştırıcı bu veriyi bir standartla kıyaslayarak fark sinyali üretir ve eylem tetikler.