Kişilerarası Mesafe
İnterpersonal Distance
Tanım
Bireylerin etkileşim esnasında kendileri ile başkaları arasında bırakmayı tercih ettikleri fiziksel uzaklıktır.
Örnek Vaka / Uygulama
Yabancı bir kişiyle asansörde seyahat eden bir bireyin sırtını duvara verip kollarını kavuşturarak mesafeyi maksimumda tutmaya çalışması, ancak aynı bireyin en yakın arkadaşıyla aynı koltuğa oturduğunda mesafeyi sıfıra indirmesi kişilerarası mesafenin durumsal ve ilişkisel esnekliğini gösterir.
Derin Analiz
Kişilerarası mesafe; sosyal psikoloji, antropoloji ve çevresel psikoloji kesişiminde incelenen, Edward T. Hall'un proksemik (proxemics) teorisiyle temellendirilmiş bir uzamsal davranış dinamiktedir. Amigdalik tehdit algısı ve prefrontal korteksteki sosyal norm düzenlemesi bu mesafenin ayarlanmasında kritik rol oynar. Bireyin mahremiyet ihtiyacı, kültürel kodları, cinsiyeti, kişilik özellikleri (örneğin kaygılı bağlanma stilleri) ve taraflar arasındaki ilişkinin samimiyet derecesi, bu mesafenin milimetrik olarak dahi esnemesine neden olur. Fiziksel sınır ihlalleri, limbik sistemde akut stres tepkisini tetikleyerek rahatsızlık hissi yaratır.
Etimoloji
Latince 'inter-' (arasında, karşılıklı) + 'persona' (maske, kişi, şahsiyet) sözcükleri ile Latince 'distantia' (uzaklık, ara) kelimesinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Kişisel alan (personal space) kavramı ile sıklıkla karıştırılır; kişisel alan bireyin etrafında taşıdığı görünmez 'balon' veya tampon bölgeyi ifade ederken, kişilerarası mesafe bu alanın iki veya daha fazla özne arasındaki pratik ve gözlemlenebilir tezahürüdür.