Kolektif Davranış
Collective Behavior
Tanım
Bireylerin, bir grup veya kitle içindeyken tek başlarına sergilemeyecekleri, ortak bir dinamik ve geçici bilinçle gerçekleştirdikleri tipik olmayan ortak eylemler bütünü.
Örnek Vaka / Uygulama
Normal yaşamında son derece sakin, yasalara saygılı ve bireysel olarak şiddet eğilimi olmayan bir kişinin, büyük bir futbol taraftar grubunun çıkardığı arbede sırasında, gruptaki anonimlik ve coşku dalgasına kapılarak kamu malına zarar vermesi.
Derin Analiz
Kolektif davranış, sosyal psikoloji ve sosyolojinin kesişim kümesinde yer alan, bireylerin anonimlik, telkine açıklık ve bulaşcılık (contagion) mekanizmalarıyla hareket ettiği durumları inceler. Gustave Le Bon'un kitle psikolojisi teorilerine dayanan bu olgu, bireyin rasyonel karar verme mekanizmalarının geçici olarak askıya alınmasını ve yerini kolektif bir duygusal dalgalanmaya bırakmasını içerir. Nörobiyolojik düzeyde, bu durum ayna nöron sisteminin aşırı uyarılması ve limbik sistemin prefrontal korteks üzerindeki baskınlığı ile karakterizedir. Panik, ayaklanma veya sosyal hareketler gibi somut görünümleri bulunur; birey kalabalık içinde kimlik kaybı (deindividuation) yaşayarak grubun ortak motivasyonuna adapte olur.
Etimoloji
Latince 'colligere' (bir araya getirmek, toplamak) fiilinden türetilen 'collectivus' ve Orta İngilizce 'behavorre' kelimelerinin birleşiminden oluşan, bireylerin oluşturduğu ortak eylem kalıbını tanımlayan sosyopsikolojik bir kavram.
Karıştırmayın
Kurumsallaşmış sosyal hareketler ile karıştırılır; kolektif davranışlar genellikle örgütsüz, spontane ve geçici nitelikteyken, sosyal hareketler uzun vadeli, planlı ve yapılandırılmış ideolojik hedeflere sahiptir.