Kortikal Duyusal Afazi
Cortical Sensory Aphasia
Tanım
Wernicke afazisi ile eşanlamlı olan, birincil işitsel korteksin ve çevresindeki assosiasyon alanlarının hasarına bağlı olarak gelişen, konuşmayı anlama ve idrak etme yetisinin kaybıyla karakterize nörolojik bozukluk.
Örnek Vaka / Uygulama
72 yaşında sol orta serebral arter (MCA) enfarktüsü geçiren bir hasta, klinisyenin 'Bugün hava nasıl?' sorusuna akıcı ve gramer olarak düzgün bir tonda ancak tamamen anlamsız bir cümleyle yanıt verir: 'Kordonun mavi çubuğu dün akşam saat dokuzda sarı masaya yürüdü.' Hastaya bir nesne uzatılıp 'Bu nedir?' diye sorulduğunda, nesnenin ne olduğunu işitsel veya sözel yolla idrak edemez ancak görsel olarak tanıyıp kullanabilir.
Derin Analiz
Kortikal duyusal afazi, klasik nöroloji literatüründe genellikle Wernicke afazisinin anatomik ve işlevsel karşılığı olarak ele alınır. Sol hemisferin üst temporal girusunun arka üçte birlik kısmının (Wernicke alanı ve çevresi) lezyonlarında ortaya çıkar. Hastaların işitme eşikleri normal olmasına rağmen, fonemik ayrım yapma ve işitsel girdileri anlamlandırma becerileri (akustik agnozi benzeri bir tabloyla) ciddi ölçüde bozulmuştur. Konuşma akıcıdır, prosodi (vurgu ve tonlama) korunmuştur ancak içerik anlamsız kelime uydurmalarla (neolojizm) ve kelime salatalarıyla (jargonafazi) doludur. Hasta, karşısındakinin konuşmasını anlamadığı gibi kendi konuşmasının da farkında değildir (anosognozi eşlik edebilir).
Etimoloji
Latince 'cortex' (kabuk, dış katman) + Grekçe 'a-' (olumsuzluk ek) + 'phasis' (konuşma) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Broca afazisi (motor afazi) ile sıklıkla karıştırılır; Broca afazisinde anlama kapasitesi korunmuşken ifade etme yetisi bozulur, kortikal duyusal afazide ise tam tersi bir tablo hâkimdir ve ifade akıcı fakat anlamsızdır.