Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Kromatin Pozitif

Chromatin Positive

Tanım

İnsan somatik hücresinde cinsiyet kromatininin (Barr cisimciği) varlığını belirten ve hücrenin dişi kökenli olduğunu gösteren sitogenetik durum.

Örnek Vaka / Uygulama

Adli tıp veya prenatal tarama süreçlerinde, hücre örneklerinden alınan buccal (yanak içi) yayma preparatlarının aseto-orcein ile boyanarak incelenmesi sonucunda Barr cisimciğinin gözlenmesi, örneğin 'kromatin pozitif' olarak raporlanmasına ve genetik cinsiyetin dişi olarak belirlenmesine temel oluşturur.

Derin Analiz

Sitogenetik ve hücresel biyoloji bağlamında kromatin pozitiflik, interfaz çekirdeğinde inaktif X kromozomunun yoğunlaşmasıyla oluşan Barr cisimciğinin (sex chromatin) mikroskop altında tespit edilmesini ifade eder. Normal bir dişi somatik hücresi iki X kromozomuna sahip olduğundan (XX) bunlardan biri inaktive olur ve heterokromatin formunda çekirdek zarının hemen altında koyu boyanan bir yapı olarak görülür (kromatin pozitif). Normal erkek somatik hücreleri ise tek X kromozomuna sahip olduklarından (XY) bu yapıdan yoksundur (kromatin negatif). Bu terim tarihsel olarak genetik cinsiyet tayininde ve cinsiyet kromozomu anöploidilerinin (örneğin Klinefelter sendromu veya Turner sendromu) taranmasında temel bir sitolojik gösterge olarak kullanılagelmiştir.

Etimoloji

Yunanca 'chroma' (renk, boya) kökünden türetilen 'chromatin' (hücre çekirdeğinde boyanan ağsı yapı) ve Latince 'positivus' (kesin, var olan, olumlu) sözcüklerinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

Kromatin negatiflik (erkek somatik hücrelerindeki Barr cisimciği yokluğu) ve otozomal heterokromatin varyasyonları; temel ayırt edici nokta inaktif X kromozomuna özel Barr cisimciğinin varlığı veya yokluğudur.