Kültürel Kayma
Cultural Drift
Tanım
Bir kültürün belirgin normlarının, değerlerinin ve davranış kalıplarının zaman içinde kademeli ve kontrolsüz bir şekilde değişmesi süreci.
Örnek Vaka / Uygulama
X kuşağının doğasında toplumsal yardımlaşma ve yüz yüze komşuluk ilişkileri birincil normken, Z kuşağında dijitalleşme ve bireyselleşme dinamiklerinin etkisiyle bu normların yerini çevrimiçi topluluklar ve sanal dayanışma biçimlerinin alması, herhangi bir zorunlu göç veya kriz olmaksızın gerçekleşen kültürel kaymanın bariz bir örneğidir.
Derin Analiz
Kültürel kayma, bilinçli bir planlama veya doğrudan bir sosyal mühendislik ürünü olmaksızın, mikro düzeydeki bireysel etkileşimlerin makro düzeydeki kültürel yapılarda yarattığı istatistiksel birikimsel sapmayı ifade eder. Antropoloji ve sosyokültürel psikoloji bağlamında, bu kavram dilsel değişimlerdeki fonetik kaymalara benzer şekilde, kuşaklar arası aktarım sırasında kaçınılmaz olarak meydana gelen küçük sapmaların zamanla kümülatif bir dönüşüm yaratmasını inceler. Modern bilişsel bilimler, bu süreci sosyal öğrenme mekanizmaları, kültürel evrim teorileri ve belleğin yeniden yapılandırılması süreçleriyle ilişkilendirerek ele alır.
Etimoloji
Latince 'cultura' (ekmek, toprak işlemek, bakım yapmak) ve İngilizce 'drift' (akıntı, sürüklenme, rüzgar veya akıntının etkisiyle yön değiştirme) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Kültürel değişim (culture change) ile sıkça karıştırılır; kültürel değişim bilinçli reformları, devrimleri veya dışsal müdahaleleri kapsayacak şekilde daha geniş bir şemsiye terimdir. Kültürel kayma ise daha çok otonom, yavaş ve istemsiz evrilme sürecini nitelendirir.