Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

L-dopa

L-dopa

Tanım

Dopaminin öncül molekülü olan, kan-beyin bariyerini aşarak merkezi sinir sistemine geçebilen ve özellikle Parkinson hastalığı tedavisinde kullanılan farmakolojik ajandır.

Örnek Vaka / Uygulama

68 yaşındaki bir Parkinson hastasının, istirahat tremoru, bradikinezi ve rijitlik semptomlarının hafifletilmesi ve motor işlevselliğinin yeniden kazandırılması amacıyla L-dopa/karbidopa kombinasyon tedavisine başlaması ve ilacın titrasyon sürecinin izlenmesi.

Derin Analiz

L-dopa, dopaminerjik nöronlar tarafından dopamine dönüştürülen bir katekolamin öncülüdür. Beyindeki substantia nigra bölgesindeki dopaminerjik hücre kaybına bağlı olarak gelişen Parkinson hastalığında, striatondaki azalan dopamin seviyelerini yükseltmek amacıyla temel tedavi yaklaşımı olarak kullanılır. Kan-beyin bariyerini doğrudan geçemeyen dopaminin aksine L-dopa bu bariyeri aşabilir; ancak periferik dokularda erken yıkıma uğramaması için genellikle dekarboksilaz inhibitörleri (örneğin karbidopa) ile kombine edilerek uygulanır.

Etimoloji

Kimyasal isimlendirme kökenlidir; Yunanca 'levos' [sol] kelimesinden türetilen 'levo-' öneki ve 'dopa' [3,4-dihidroksifenilalanin] bileşiğinin kısaltmasından meydana gelir.

Karıştırmayın

Doğrudan dopamin agonistleri ile karıştırılır; agonistler reseptörleri simüle ederken, L-dopa doğrudan dopamin sentezinin bir ham maddesidir.