Labirent Görevi
Maze Task
Tanım
Katılımcıların çıkmaz sokaklara girmeden, gittikçe karmaşıklaşan bir rotayı takip ederek görsel planlama becerilerini ölçen nöropsikolojik test yöntemi.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir nöropsikoloji değerlendirmesinde, şizofreni tanısı almış bir bireyin yürütücü işlevlerindeki bozulmayı incelemek amacıyla Porteus Labirent Testi uygulanır. Bireye giderek zorlaşan kağıt tabanlı labirentler verilir ve çıkmaz sokaklara girmeden en kısa sürede çıkışa ulaşması istenir. Test sonucunda bireyin hata sayısı, harcadığı zaman ve dürtüsel olarak çizgileri ihlal etme sıklığı kaydedilerek frontal lob işlevselliği hakkında nicel veriler elde edilir.
Derin Analiz
Labirent görevi (maze task), özellikle yürütücü işlevlerin, ileriye dönük planlama kapasitesinin, uzaysal yönelimin ve dürtü kontrolünün değerlendirilmesinde kullanılan klasik bir nöropsikolojik araçtır. Porteus Labirent Testi bu yaklaşımın en bilinen örneğidir. Test sırasında bireyin önceden zihinsel bir rota oluşturması, hatalı hamleleri önceden öngörmesi ve motor kontrolünü görsel girdilerle koordine etmesi beklenir. Prefrontal korteksin, özellikle de dorsolateral ve rostolateral alanların işlevselliğiyle doğrudan ilişkilidir. Çizim sırasında kalemin kağıttan kalkmaması veya çizgilerin sınırlara çarpmaması gibi kurallar, bireyin inhibisyon (baskılama) ve hata izleme mekanizmalarını da tetikler.
Etimoloji
İngilizce 'maze' (çıkmaz sokak, karmaşık yol, Orta İngilizce ve muhtemelen İskandinav kökenli) ve 'task' (görev, iş, Eski Fransızca 'tasse' ve Latince 'taxare' [değerlendirmek, vergi koymak] kökünden) kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
Trail Making Test (İz Sürme Testi) ile sıklıkla karıştırılır; ancak İz Sürme Testi daha ziyade görsel tarama, motor hız ve set değiştirme (task-switching) becerilerine odaklanırken, labirent görevi saf uzaysal planlama ve ileriye dönük strateji geliştirme gerektirir.