Maniyerizm
Mannerism
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik görüşme sırasında hastanın her cümlesinin sonunda istemsizce sağ elinin işaret parmağıyla burnunun ucuna dokunması ve konuşurken sürekli olarak arya söyler gibi melodik bir tonlama kullanması maniyerizme örnek oluşturur.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve psikopatoloji bağlamında maniyerizm, kişinin hareketlerinde, konuşmasında veya yüz ifadelerinde görülen, amaca yönelik görünmekle birlikte aşırı derecede yapay, tuhaf ve bağlama uymayan stereotipik hareket kalıplarını tanımlar. Genellikle şizofreni spektrum bozukluklarının katatoni veya negatif belirti tablosunda, frontal lob işlev bozukluklarında ya da bazı nörogelişimsel durumlarda gözlemlenir. Nörobiyolojik düzeyde, bazal ganglionlar ve prefrontal korteks arasındaki motor planlama ve ketleme devrelerinin bozulmasından kaynaklandığı düşünülmektedir. Bu hareketler hastanın günlük repertuarının kalıcı bir parçası haline gelebilir ve sosyal etkileşimlerde yabancılaştırıcı bir etki yaratır.
Etimoloji
Fransızca 'manière' (tarz, üslup) kelimesinden türetilmiş olup, Latince 'manus' (el) köküne dayanır; bireysel ifade biçimini ve el becerisine dayalı aşırı stilize edilmiş davranış kalıplarını ifade eder.
Karıştırmayın
Stereotipi ile sıklıkla karıştırılır; stereotipi daha mekanik, ritmik ve anlamsız bir şekilde sürekli tekrarlanan fiziksel hareketleri kapsarken, maniyerizm daha çok karmaşık, bireysel ve sanki bir amaca hizmet ediyormuş gibi görünen tuhaf tarzları içerir.