Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Mindsight

Mindsight

Tanım

Tam bilinçli görsel algının yokluğunda dahi görsel karar vermeyi sağlayan, bilinçdışı veya yarı bilinçdışı görsel işleme modu.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir katılımcıya bilgisayar ekranında hızla değişen karmaşık bir manzara resmi gösterilir. Resimdeki merkezi bir nesnenin rengi aniden değişmesine rağmen katılımcı 'Hiçbir değişiklik görmedim' diye bildirir. Buna rağmen, katılımcının parmağıyla yaptığı hızlı basım testlerinde, renk değişiminin olduğu bölgeye istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha hızlı yöneldiği veya o bölgeyi içeren kararları şans ötesi bir doğrulukla verdiği saptanır.

Derin Analiz

Mindsight kavramı, klasik algı ve bilinç teorilerini sorgulayan deneysel bir paradigma üzerine kuruludur. Değişim körlüğü (change blindness) çalışmalarından doğan bu olgu, bireyin görsel sahnelerdeki değişiklikleri fenomolojik olarak fark etmediği halde, davranışsal veya fizyolojik düzeyde bu değişikliklere tepki verebildiği durumları inceler. Bilişsel bilimler bağlamında, dikkat mekanizmaları ile görsel farkındalık arasındaki dissosiyasyonu gösterir. Tam bir bilinçli deneyim (qualia) olmaksızın subkortikal yollar veya dağıtık işleme ağları aracılığıyla bilgi işlendiğini öne sürer; ancak akademik camiada statüsü tartışmalıdır ve klasik körgörü (blindsight) olgusundan farklı olarak sağlam bir görsel sistemi olan sağlıklı bireylerdeki alt-bilinçsel görsel izleme süreçlerine odaklanır.

Etimoloji

İngilizce 'mind' (zihin) ve 'sight' (görme/görüş) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiş neolojistik bir terimdir. Kanadalı psikolog ve bilgisayar bilimci Ronald A. Rensink tarafından bilişsel literatüre kazandırılmıştır.

Karıştırmayın

Körgörü (Blindsight) ile sıklıkla karıştırılır; ancak körgörü primer görsel korteks (V1) lezyonu olan nörolojik hastaların bilinçli görme yetisini yitirip uyaranı yönelme düzeyinde yakalamasıyken, mindsight tamamen sağlıklı bireylerdeki dikkat ve değişim körlüğü bağlamındaki yarı-bilinçli görsel kararları ifade eder.