Değişim Körlüğü
Change Blindness
Tanım
Görsel alan içerisindeki iki ardışık sahnede meydana gelen değişikliklerin, kısa süreli bir kesinti veya dikkat dağıtıcı bir unsur nedeniyle fark edilememesi durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Laboratuvar ortamında bir katılımcıya iki kişi arasında geçen kısa bir video izletilir. Videonun ortasında araya giren yarım saniyelik siyah bir ekran sırasında, konuşan birinci kişi tamamen farklı kıyafetli ve hatta farklı yüzde başka bir kişiyle değiştirilir. Katılımcıların büyük bir kısmı (%50'den fazlası) bu bariz kimlik değişimini fark edemez.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve görsel algı literatüründe değişim körlüğü, insan zihninin dış dünyayı eksiksiz ve ayrıntılı bir içsel temsil (fotografik hafıza) olarak kaydetmediğinin en güçlü kanıtlarından biridir. Beyin, görsel sahnedeki her detayı tutmak yerine, yalnızca odaklanılan ve dikkat çekici (önemli) bilgileri işler. Sahneler arası geçişte oluşan geçici bir maskeleme (boş ekran, kırpılma, göz kırpma veya saccadik göz hareketleri), ani hareket sinyalini (transient) bastırır; bu da görsel sistemin değişimi 'eski' ve 'yeni' olarak karşılaştırmasını engeller. Bulgular, bilinçli farkındalığın sınırlı kapasitesini ve dikkatin seçici doğasını gözler önüne serer.
Etimoloji
Karıştırmayın
İnattentional blindness (dikkatsizlik körlüğü); dikkatsizlik körlüğü, bireyin odağını başka bir noktaya yöneltmesi nedeniyle gözünün önündeki tamamen yeni bir nesneyi fark edememesi iken, değişim körlüğü doğrudan iki durum arasındaki fiziksel farkın algılanamamasıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
Altıncı His
Altıncı His
Sixth Sense
Beş klasik duyu organının veya bilinçli bilişsel süreçlerin aktif kullanımı olmaksızın doğru yargıya varmayı sağlayan sezgi veya içgüdü.
İncele
Doğalcılık Yanılgısı
Doğalcılık Yanılgısı
Naturalistic Fallacy
Olgusal durumlardan ('ne olduğu') ahlaki veya normatif sonuçlar ('ne olması gerektiği') çıkarma yönündeki mantıksal hata.
İncele
Davranışsal Dizi
Davranışsal Dizi
Behavior Episode / Behavioral Sequence
🔹 1. (behavior episode): Bir organizmanın çevresel uyaranlara yanıt olarak gerçekleştirdiği, net bir başlangıcı ve bitişi olan, zamansal olarak bütüncül davranışsal eylemler dizisi. 🔹 2. (behavioral sequence): Belirli bir amaca veya sonuca yönelmiş ardışık davranışsal olayların kombinasyonudur.
İncele
Gecikmeli Tepki
Gecikmeli Tepki
Delayed Response
Ayırt edici uyarıcının ortadan kaldırılmasından bir süre sonra ortaya çıkan davranışsal veya bilişsel yanıt.
İncele