Altıncı His
Sixth Sense
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik deneyimi çok yüksek bir hemşirenin, hiçbir laboratuvar bulgusu henüz alarm vermemesine rağmen hastanın odasına girer girmez durumunun kötüleşeceğini hissedip acil müdahalede bulunması, bilinçaltı örüntü tanımanın (altıncı hissin) somatik ve pratik bir tezahürüdür.
Derin Analiz
Bilişsel bilimler ve psikoloji literatüründe altıncı his, sıklıkla örtük bellek (implicit memory), örüntü tanıma (pattern recognition) ve sezgisel karar verme (heuristic decision-making) süreçlerinin yanlış yorumlanmış bir dışavurumu olarak ele alınır. Bireyin geçmiş deneyimlerden edindiği verileri bilinçdışı düzeyde ve saniyeler içinde işleyerek bir sonuca varma kapasitesi, öznel olarak açıklanamadığı durumlarda mistik bir 'altıncı his' olarak etiketlenir. Parapsikoloji alanında ise duyusal-ötesi algı (extrasensory perception - ESP) ve psi olgularıyla eş anlamlı kullanılır. Nörobiyolojik açıdan, prefrontal korteks ile amigdala arasındaki hızlı bilgi alışverişi ve somatik belirteç hipotezi (somatic marker hypothesis), bu anlık sezgisel kararların temelini oluşturur.
Etimoloji
İngilizce 'sixth' (altıncı, beş duyunun ötesindeki sıralama) ve 'sense' (duyu, duyu organı, Latince *sensus* [algı, hissetme]) sözcüklerinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
Sezgi (intuition) ile sıklıkla karıştırılır; sezgi bilişsel mekanizmalara dayanabilirken, 'altıncı his' popüler kültürde sıklıkla paranormal ve duyusal-ötesi algıları kapsayacak şekilde daha geniş ve ampirik dayanaktan yoksun bir anlamda kullanılır.
Keşfetmeye Devam Edin
Sezgi
Sezgi
İntuition
Bilinçli akıl yürütme veya yansıtma süreçlerine başvurmaksızın, ani kavrayış veya algı elde etme yetisi.
İncele
Örtük Bellek
Örtük Bellek
İmplicit Memory
Geçmişteki deneyimlerin, bilinçli bir hatırlama çabası veya farkındalık olmaksızın davranışları ve performansları dolaylı olarak etkilediği uzun süreli bellek türü.
İncele