Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Molar

Molar

Tanım

Birimleri, kitleleri ve sistemleri kendi bütünlükleri içinde ele alan, davranışsal süreçleri zamana yayılan bütünsel birimler olarak inceleyen yaklaşım.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir psikoterapistin danışanının sadece seans içindeki anlık mimiklerini veya tekil cümlelerini (moleküler düzey) incelemek yerine, danışanının son altı ay boyunca ve sosyal ilişkilerindeki genel başa çıkma stratejilerini, kriz yönetimini ve yaşam yönelimini (molar düzey) değerlendirmesi.

Derin Analiz

Bilişsel bilimler ve davranış analizinde molar yaklaşım, fenomenolojik ve sistemik bir perspektif sunar. Edward C. Tolman gibi teorisyenlerin öncülük ettiği bu perspektif, davranışı en küçük parçalarına (örneğin tekil kas seğirmeleri veya refleks yaylarına) indirgemek yerine, amaca yönelik, zaman içinde süreklilik arz eden ve anlamlı bütünler oluşturan makro düzeydeki formlarıyla inceler. Moleküler analizin aksine, molar analiz bireyin çevresiyle kurduğu etkileşimi geniş bir zaman dilimi ve bütünsel bir çerçeve içinde değerlendirerek organizmanın adaptif işlevselliğine odaklanır.

Etimoloji

Latince 'moles' (kütle, yığın, büyük yapı) kelimesinden türetilmiştir. Psikoloji ve davranış bilimlerinde indirgemeci olmayan, makro düzeydeki kütlesel yapıları tanımlamak için kullanılır.

Karıştırmayın

Moleküler yaklaşım ile karıştırılır. Moleküler analiz davranışı en küçük birimlerine (izole uyarıcı-tepki bağları, nöronal ateşlemeler veya izole davranışsal fragmanlar) ayırarak incelerken, molar analiz bu parçaların oluşturduğu makro yapıyı ve bütünsel bağlamı esas alır.