Mutlak Refrakter Dönem
Absolute Refractory Period
Tanım
Bir aksiyon potansiyeli sırasında, voltaj kapılı sodyum kanallarının inaktivasyon kapıları kapalı olduğu için, hücrenin ne kadar güçlü bir uyarı alrsa alsın ikinci bir aksiyon potansiyeli üretemediği zaman aralığı.
Örnek Vaka / Uygulama
Laboratuvar ortamında bir siyatik sinir lifine artan şiddette elektriksel uyarılar (şoklar) verildiğinde, ilk aksiyon potansiyelinin hemen ardından gelen çok kısa bir zaman penceresinde (mutlak refrakter dönem), ikinci uyarı ne kadar yüksek voltajda olursa olsun yeni bir aksiyon potansiyeli kaydı alınamaz.
Derin Analiz
Nörofizyolojide aksiyon potansiyelinin yayılım yönünü belirleyen ve sinir hücrelerinin ateşleme frekansını sınırlayan kritik bir biyofiziksel eşiktir. Depolarizasyon ve repolarizasyon evrelerinin başından orta aşamasına kadar sürer. Voltaj kapılı sodyum kanalları 'inaktif' (inactivated) konfigürasyondayken, membran potansiyeli eşik değerin üzerine çıkabilecek düzeyde olsa bile kanal proteinleri fiziksel olarak iyon geçişine izin vermez. Bu durum, sinirsel iletinin geri tepmesini önleyerek tek yönlü (anterograd) iletimi garanti eder ve nöronal aşırı yüklenmeyi engeller.
Etimoloji
Latince 'refractorius' (inatçı, dirençli) kelimesinden türetilmiş olup, uyarılara karşı hücre zarının gösterdiği direnç halini ifade eder.
Karıştırmayın
Göreceli refrakter dönem (relative refractory period) ile karıştırılır; göreceli dönemde hücre, normalden çok daha şiddetli (supraliminal) bir uyarı verilirse yeni bir aksiyon potansiyeli üretebilirken, mutlak refrakter dönemde uyarı şiddeti ne olursa olsun bu imkansızdır.