Nesne Tabanlı Dikkat
Object-based Attention
Tanım
Görsel dikkatin, belirli mekansal koordinatlardan ziyade doğrudan bütünleşik görsel nesneler üzerine odaklanmasını sağlayan seçici bilişsel mekanizma.
Örnek Vaka / Uygulama
Laboratuvar ortamında iki üst üste binen şeffaf nesne (örneğin bir dik üçgen ile bir dikdörtgen) katılımcıya gösterilir. Katılımcıdan üçgenin üzerindeki ani bir parlama noktasına tepki vermesi istenir. Eğer dikkat sadece o konuma değil de üçgen nesnesinin kendisine yönelmişse, üçgenin diğer ucundaki bir uyarıcıya verilen tepki süresi, aynı mesafede olmasına rağmen diğer nesne (dikdörtgen) üzerindeki bir uyarıcıya verilen tepki süresinden anlamlı derecede daha hızlı olur. Bu durum, dikkatin uzaysal boşlukta değil, nesne sınırları içinde hareket ettiğini kanıtlar.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve nörobilim literatüründe, görsel dünyanın işlenmesinde dikkat kaynağının birimini açıklamak için yer-tabanlı (space-based) dikkat modellerinin karşısına konumlandırılan bir süreçtir. Retina üzerindeki uyarıcının konumundan bağımsız olarak, algısal gruplama ilkeleriyle (Gestalt) tanımlanmış sınırları belli bir nesnenin (örneğin bir kalemin veya bir kutunun) bütününe ya da o nesnenin farklı özelliklerine tahsis edilir. Nörogörüntüleme çalışmaları, nesne tabanlı dikkatin devreye girmesiyle birlikte ventral görsel akıştaki (özellikle lateral oksipital kompleks ve temporal korteks bölgelerindeki) sinyallerin modüle olduğunu, böylece nesnenin tüm özelliklerinin (renk, doku, form) mekansal olarak daqılsalar bile öncelikli işleme tabi tutulduğunu göstermektedir.
Etimoloji
Latince 'obiectum' [önüne konulan, karşıdaki nesne] + Latince 'attentio' [zihni bir noktaya yöneltme, germe, yönelme]
Karıştırmayın
Yer-tabanlı dikkat (space-based attention); yer-tabanlı dikkat uzayın belirli bir koordinatına (fener ışığı modeli gibi) odaklanırken, nesne tabanlı dikkat doğrudan nesnenin geometrik ve algısal sınırlarına odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Seçici Dikkat
Seçici Dikkat
Selective Attention
Çevredeki zengin ve rekabetçi uyarıcı dizgesi arasından hedefe yönelik olanların filtrelenerek öne çıkarılması, iradesiz veya çevresel uyarıcıların ise bastırılması yetisidir.
İncele
Görsel Arama
Görsel Arama
Visual Search
Dikkat gerektiren çevresel uyaranlar arasından belirli bir hedef uyaranın saptanması ve tespit edilmesi sürecidir.
İncele