Obsesif Davranış
Obsessive Behavior
Tanım
Zihinsel huzursuzluğu veya kaygıyı hafifletme amacı taşıyan, kişinin iradesine rağmen tekrarlayan, ısrarcı ve katı eylemsel örüntülerdir.
Örnek Vaka / Uygulama
40 yaşındaki bir bireyin, evden çıkmadan önce kapının kilitli olup olmadığını defalarca kontrol etmesi, her kontrolün ardından şüphenin artması nedeniyle bu döngüyü yarım saat boyunca yinelemesi ve bu durumun günlük işlevselliğini ciddi ölçüde aksatması.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve psikopatoloji düzleminde obsesif davranış, bireyin zihnine istemsizce giren intruzif düşüncelerin yarattığı yoğun distresi nötralize etmek için sergilediği kompulsiyona yakın veya doğrudan kompulsif nitelikteki eylemsel tekrarları kapsar. DSM-5 kriterlerinde obsesif-kompulsif bozukluk (OKB) veya obsesif-kompulsif kişilik bozukluğu (OKKB) bağlamında ele alınır; bu bağlamda detaycılık, aşırı düzenlilik, kuşkuculuk ve ruminatif döngüler ön plandadır. Nörobiyolojik olarak, kortiko-striato-talamo-kortikal (CSTK) devrelerdeki işlev bozuklukları ve frontostriatal bağlantıdaki disregülasyonlar, bu katı davranış kalıplarının kalıcılığını tetikleyen temel mekanizmalar arasında incelenmektedir.
Etimoloji
Latince 'obsidere' (kuşatmak, sarıp sarmalamak, zihni ele geçirmek) fiilinden türetilen 'obsessus' kelimesine dayanır.
Karıştırmayın
Kompsülsiyon ile sıklıkla karıştırılır; obsesyon zihinsel içeriği (düşünce/dürtü) ifade ederken, obsesif davranış bu düşüncelerin tetiklediği eylemsel veya zihinsel ritüelistik dışavurumlardır. Ayrıca sıradan titizlik ve düzen alışkanlıklarından, işlevselliği bozma ve egodistonik (kişinin benliğine yabancı ve rahatsız edici) olma özellikleriyle ayrılır.
Keşfetmeye Devam Edin
Obsesif-kompülsif Bozukluk
Obsesif-kompülsif Bozukluk
Obsessive-compulsive Disorder (OCD)
Bireyin işlevselliğini ciddi ölçüde kısıtlayan, tekrarlayıcı ve istemsiz düşünceler (obsesyonlar) ile bu düşüncelerin yarattığı kaygıyı hafifletmek amacıyla yapılan ritüellerden (kompülsiyonlardan) oluşan kronik bir ruhsal bozukluktur.
İncele
Rüminasyon
Rüminasyon
Rumination
Aynı stresli, olumsuz veya travmatik düşünce temalarının zihinde aşırı ve tekrarlayıcı biçimde, işlevselliği bozacak derecede döndürülmesi süreci.
İncele