Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Otomatik Performans

Automatic Performance

Tanım

Bireyin yoğun bir bilinçli çaba veya dikkat harcamaksızın, daha önce kazanılmış becerileri akıcı ve hatasız bir şekilde yerine getirmesi durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Usta bir piyanistin, nota kağıdına bakarken parmaklarının tuşlar üzerinde bilinçli bir kontrol olmaksızın son derece hızlı ve kusursuz bir senfoniyi icra etmesi.

Derin Analiz

Bilişsel psikoloji ve motor öğrenme literatüründe otomatik performans, yürütücü işlevlerin ve işleyen belleğin üzerindeki yükü azaltan adaptif bir süreçtir. Beceri kazanımının ilk aşamalarında (Fitts ve Posner'ın kognitif ve assosiatif evreleri) prefrontal korteks ve dikkat ağları aktif olarak devredeyken, 'otonom evreye' geçildiğinde kontrol bazal gangliyalara (özellikle striatum ve putamen) ve serebelluma devredilir. Bu nöral konsolidasyon, eylemlerin paralel işlenmesine ve bilişsel kaynakların karmaşık veya beklenmedik çevresel uyarıcılara odaklanmasına olanak tanır.

Etimoloji

Latince 'automatus' [kendi kendine hareket eden, irade dışı] ve İngilizce 'performance' [icra etme, sergileme] sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Alışkanlık (Habit) kavramıyla sıkça karıştırılır; alışkanlıklar belirli bir bağlamda tetiklenen otomatik tetikleyici-tepki zincirleriyken, otomatik performans daha geniş bir motor veya bilişsel beceri setinin anlık ve akıcı icrasını kapsar.