Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Otonomi Kusması

Autemesia

Tanım

Altta yatan herhangi bir somatik, anatomik veya organik patoloji saptanamayan psikojenik kusma durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Yirmi dört yaşındaki bir üniversite öğrencisi, her akademik sınav döneminde yoğun bulantı ve dirençli kusma atakları yaşamaktadır. Yapılan endoskopi, abdominal ultrasonografi, kan biyokimyası ve nörolojik konsültasyonlar sonucunda hiçbir gastrointestinal veya sistemik hastalık saptanamamış, semptomların yalnızca yüksek anksiyete düzeyleriyle tetiklendiği görülerek otonomi kusması tanısı konulmuştur.

Derin Analiz

Otonomi kusması, geleneksel gastroenterolojik tetkiklerin ve nörolojik görüntülemelerin hiçbir organik etiyoloji ortaya koyamadığı, sıklıkla somatizasyon bozuklukları veya konversiyon süreçleriyle paralellik gösteren klinik bir tablodur. Beyin sapındaki kusma merkezinin (medulla oblongata'daki chemoreceptor trigger zone) fiziksel bir toksin veya irritasyon olmaksızın, üst düzey kortikal ve limbik devrelerin (özellikle anterior insula ve amigdala aksının) otonom sinir sistemi üzerindeki disinhibe edici otonomik çıktısı nedeniyle aktive olduğu düşünülmektedir. Kronikleştiğinde elektrolit dengesizliklerine ve özofagus mukozasında hasara yol açabilen bu durum, psikiyatrik ve davranışsal değerlendirme gerektirir.

Etimoloji

Yunanca 'autos' (kendi kendine) ve 'emesis' (kusma) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Hiperemezis gravidarum (gebeliğe bağlı kusma) ve gastroparezi (mide boşalmasının gecikmesi); ikisi de organik temellere dayanırken otonomi kusmasında tamamen somatik nedenler hariç tutulmuştur.