Öz-imge
Self-image
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik pratikte, beden algısı bozukluğu yaşayan bir danışanın aynaya baktığında gerçekçi olmayan, aşırı derecede kusurlu bir fiziksel imge görmesi ve bu öz-imgeye dayanarak sosyal ortamlardan kaçınması durumu.
Derin Analiz
Öz-imge, bireyin benlik kavramının (self-concept) somutlaşmış alt bileşenlerinden biridir. Kognitif ve sosyal psikoloji perspektifinden bakıldığında; kişinin hem dışarıdan gözlemlenebilir fiziksel niteliklerini (boy, kilo, görünüm) hem de yaşam boyu edindiği deneyimler ile ötekilerin yargılarını içselleştirerek oluşturduğu bilişsel şemaları kapsar. Nörobiyolojik düzeyde, özellikle prefrontal korteks ve varsayılan durum ağı (default mode network) üzerinden yürüyen öz-göndergeceli işleme (self-referential processing) süreçleriyle sıkı sıkıya bağlıdır. Negatif bir öz-imge, amigdala hiperaktivitesi ile tetiklenen kronik stres yanıtlarını tetikleyebilir ve adaptif olmayan başa çıkma stratejilerine zemin hazırlayabilir.
Etimoloji
İngilizce 'self' (öz, kendi) zamiri ile Latince 'imago' (görünüm, imge, kopya) sözcüğünün birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Benlik saygısı (self-esteem) ile sıklıkla karıştırılır; öz-imge bireyin kendisini *nasıl gördüğü* (tasvir) iken, benlik saygısı bu gördüğü şeye *ne kadar değer verdiği* (duygusal değerlendirme) ile ilgilidir.
Keşfetmeye Devam Edin
Şema
Şema
Scheme / Schema
🔹 1. (scheme): Bireyin dış dünyayı algılamasını, organize etmesini ve yorumlamasını sağlayan, deneyimler yoluyla biçimlenen temel bilişsel yapı. 🔹 2. (schema): Bir kavram, nesne veya durum hakkındaki bilgileri organize eden, algı, yorum ve problem çözme süreçlerine rehberlik eden soyut zihinsel yapı.
İncele