Özgünlük Teorisi
Specificity Theory
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Laboratuvar ortamında bir deneğin ön koluna uygulanan hassas derecelendirilmiş termal uyaranın, C ve A-delta lifleri aracılığıyla doğrudan somatosensoriyel kortekse iletilmesi ve bireyin anında 'keskin' veya 'künt' bir ağrı hissi olarak bunu rapor etmesi, teorinin periferik kodlama varsayımını sahada doğrular nitelikteki klasik bir deneysel gözlemdir.
Derin Analiz
Özgünlük teorisi, duysal sinir sisteminin tarihselliğinde Descartes'ın mekanist Descartesçı arkı ile temelleri atılan ve 20. yüzyılın ortalarına kadar dominant olan bir yaklaşımdır. Bu modele göre, derideki spesifik serbest sinir uçları (nosiseptörler) yalnızca ağrı uyaranlarını algılar ve bu sinyaller omurilik üzerinden beyindeki spesifik ağrı merkezlerine doğrudan iletilir. Her ne kadar günümüzde modern nörobiyoloji, ağrının yalnızca basit bir hat üzerinden iletilmediğini; omurilik düzeyinde modüle edildiğini (örneğin Kapı Kontrol Teorisi vasıtasıyla) ve üst merkezler tarafından bilişsel, duygusal bağlamda yeniden yapılandırıldığını kanıtlamış olsa da, özgünlük teorisi periferik kodlama ve reseptör özgüllüğü kavramlarının anlaşılmasında mihenk taşı niteliğindedir.
Etimoloji
Latince 'species' (tür, özel biçim) kökünden türetilen 'specific' sıfatı ile Yunanca 'theoria' (bakış, inceleme, akıl yürütme) kelimesinin birleşiminden meydana gelmiştir.
Karıştırmayın
Kapı kontrol teorisi (gate-control theory) ve örüntü teorisi (pattern theory). Özgünlük teorisi ağrıyı bağımsız ve özel bir duyu olarak görürken; örüntü teorisi ağrının belirli sinyal kombinasyonlarının zamansal ve mekânsal örüntüleriyle ortaya çıktığını, kapı kontrol teorisi ise omurilikteki nöral mekanizmaların bu sinyalleri yukarı veya aşağı yönlü filtreleyebildiğini savunur.
Keşfetmeye Devam Edin
Baldwin Etkisi
Baldwin Etkisi
Baldwin Effect
Bireysel öğrenme ve davranış değişikliğinin, doğal seçilim süreçlerini yönlendirerek nesiller boyunca genetik adaptasyona dönüşmesini savunan evrimsel mekanizma.
İncele
Bar-
Bar-
Bar-
Terminolojide basınç, ağırlık veya barometrik ölçümleri ifade eden kelimelerin başında yer alan bir kök önekidir.
İncele
Elektrokokleografi (ecochg)
Elektrokokleografi (ecochg)
Electrocochleography (ecochg)
İç kulak ve işitme sinirinin elektriksel potansiyellerini, akustik uyaranlara yanıt olarak ölçen elektrofizyolojik test yöntemi.
İncele
Antinikotinik İlaç
Antinikotinik İlaç
Antinicotinic Drug
Otonom gangliyonlarda veya iskelet kası nöromüsküler kavşaklarındaki nikotinik asetilkolin reseptörlerini bloke ederek sinirsel iletimi engelleyen farmakolojik ajandır.
İncele