Psikolojik Refrakter Dönem
Psychological Refractory Period (PRP)
Tanım
Birinci uyarıcıya verilen tepkinin hemen ardından sunulan ikinci bir uyarıcıya yanıt vermede, merkezi sinir sistemindeki işlem darboğazı nedeniyle yaşanan gecikme süreci.
Örnek Vaka / Uygulama
Otoyolda ani bir fren yapmanız gerektiği anda (birinci uyarıcı) hemen ardından radyo kanalını değiştirmek için uzandığınızda (ikinci uyarıcı), radyo düğmesine basma süreniz belirgin şekilde yavaşlar. Beyin ilk motor kararı işlerken ikinci kararı geçici olarak bekletir.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve kronometri bağlamında psikolojik refrakter dönem (PRP), insan beyninin aynı anda birden fazla karar verme ve tepki seçme işlemini paralel olarak yürütememesinden kaynaklanan bir sınırlamadır. Merkezi işlem aşamasında (özellikle yanıt seçim aşamasında) bir 'darboğaz' (bottleneck) olduğu varsayılır. Birinci görev için yanıt seçimi devam ederken, ikinci görevin yanıt seçimi askıya alınır; ta ki birinci görev merkezi mekanizmayı serbest bırakana kadar. Bu durum, özellikle milisaniyelik zamanlamalarla çalışan uyarıcı-tepki paradigmalarında (örneğin iki görevli paradigma / psychological refractory period paradigm) reaksiyon süresinin kayda değer ölçüde artmasıyla sonuçlanır.
Etimoloji
Karıştırmayın
Nöronal refrakter dönem ile karıştırılmamalıdır; nöronal refrakter dönem aksiyon potansiyeli sonrası hücre zarının elektriksel olarak uyarılmaz olduğu biyolojik süreci ifade ederken, PRP tamamen bilişsel ve merkezi bilgi işleme kapasitesiyle ilgilidir.
Keşfetmeye Devam Edin
Darboğaz Modeli
Darboğaz Modeli
Bottleneck Model
İnsan bilgi işlem süreçlerinde, aynı anda yalnızca tek bir verinin işlenmesine izin veren sınırlı kapasiteli bir kanalın (darboğazın) varlığını savunan dikkat modellerinin genel adı.
İncele
Reaksiyon Süresi
Reaksiyon Süresi
RT
Bir duyusal uyaranın sunulması ile buna karşı motor veya bilişsel bir tepkinin başlatılması arasında geçen milisaniye cinsinden gecikme süresi.
İncele
Bilişsel Kontrol
Bilişsel Kontrol
Cognitive Control
Zihinsel işlemleri organize eden, planlayan ve zamanlayan üst düzey bilişsel süreçler bütünü.
İncele