Serbest Hatırlama
Free Recall
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Bir psikoloji laboratuvarında deneye katılan bir bireye sırasıyla 20 kelimeden oluşan bir liste gösterilir. Liste bittikten sonra denekten bu kelimeleri istemsizce ve dilediği sırayla bir kâğıda yazması istenir. Denek kelimeleri sırasıyla değil; örneğin önce en son okunanları, ardından aklında kalan ilk kelimeleri ve son olarak zihninde kategorize ettiği orta kısım öğelerini yazar.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve bellek araştırmalarında en sık kullanılan deneysel yöntemlerden biridir. Çift-depo bellek modeli (dual-store model) çerçevesinde değerlendirildiğinde, serbest hatırlama görevleri iki temel bellek sisteminin işleyişini gözler önüne serer: öncelik etkisi (primacy effect) uzun süreli belleğe aktarılan ilk öğelerin hatırlanmasını açıklarken, sonralık etkisi (recency effect) hâlihazırda kısa süreli bellekte (veya çalışma belleğinde) tutulan son öğelerin kolayca geri çağrılmasını sağlar. Bu süreç, hatırlama sırasının katılımcıya bırakılması sayesinde bireyin zihinsel organizasyon stratejilerinin (kümeleme, kategorizasyon) doğrudan gözlemlenmesine olanak tanır.
Etimoloji
İngilizce 'free' (serbest, kısıtlamasız) ve Eski İngilizce 'haldan' / Orta İngilizce 'recallen' (geri çağırmak, anımsamak) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
İpucu hatırlama (cued recall) ile karıştırılır; ipuçlu hatırlamada katılımcıya hatırlamayı kolaylaştıracak ek uyarıcılar verilirken, serbest hatırlamada dışsal hiçbir destek bulunmaz. Ayrıca tanıma (recognition) testlerinden farklıdır çünkü tanımada kişi sadece uyarıcıyı görür ve daha önce görüp görmediğine karar verir.
Keşfetmeye Devam Edin
Çalışma Belleği
Çalışma Belleği
Working Memory
Bilgiyi zihinde geçici olarak tutma ve karmaşık bilişsel görevleri yerine getirmek için bu bilgi üzerinde işlem yapma kapasitesi sunan sınırlı kapasiteli bilişsel sistem.
İncele
Uzun Süreli Bellek
Uzun Süreli Bellek
Long-term Memory (LTM)
Bilgiyi saatler, haftalar hatta yıllar boyunca saklama, geri çağırma ve kullanma kapasitesi sunan nispeten kalıcı bilgi depolama sistemidir.
İncele