Sosyal Bilgi İşleme
Social İnformation Processing
Tanım
Sosyal ipuçlarının kodlandığı, geçmiş deneyimlerle karşılaştırılarak yorumlandığı ve kişilerarası etkileşimleri yönlendirmek üzere geri çağrıldığı bilişsel süreç.
Örnek Vaka / Uygulama
Koridorda yürürken kendisine doğru bakan bir grup arkadaşının gülüştüğünü gören bir birey, ilk olarak bu görsel ve işitsel ipuçlarını kodlar. Eğer geçmişte dışlanma deneyimleri varsa, bu durumu 'benimle alay ediyorlar' şeklinde yorumlar ve öfkeli bir tepki üretir; bu durum sosyal bilgi işleme basamaklarındaki çarpıtmanın doğrudan bir yansımasıdır.
Derin Analiz
Kenneth A. Dodge tarafından modellenen Sosyal Bilgi İşleme (SIP) teorisi, bireylerin sosyal ortamlardaki davranışlarını şekillendiren zihinsel adımları inceler. Bu süreç; ipuçlarının kodlanması, yorumlanması, hedeflerin belirlenmesi, olası yanıtların oluşturulması, yanıtın değerlendirilmesi ve nihai davranışın sergilenmesi olmak üzere ardışık basamaklardan oluşur. Özellikle gelişimsel psikolojide ve agresif davranışların kökenini anlamada kritik bir rol oynar. Agresif çocukların, nötr sosyal ipuçlarını sıklıkla düşmanca olarak yanlış yorumladıkları (hostile attribution bias) bu bilişsel mekanizma üzerinden açıklanır.
Etimoloji
Latince 'socialis' [toplumsal/birlikte yaşayan] + 'informatio' [şekillendirme, bilgilendirme] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Genel Bilişsel İşleme (daha çok nesnel ve soyut problem çözme süreçlerine odaklanır, sosyal dinamikleri içermez) ve Zihin Kuramı (başkalarının zihinsel durumlarını anlamayı ifade eden bir kapasitedir, SIP ise bu bilginin baştan sona işlenip davranışa dönüştürüldüğü dinamik akıştır).
Keşfetmeye Devam Edin
Zihin Kuramı
Zihin Kuramı
Theory Of Mind
Bireyin, kendisinden bağımsız bir zihne sahip olduğunu; başkalarının niyet, arzu, inanç ve duygularının kendi içsel dünyasından farklı olabileceğini kavrama ve bu doğrultuda davranışlarına anlam verme bilişsel kapasitesidir.
İncele