Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Sosyal İnşacılık

Constructionism

Tanım

Gerçekliğin, bilginin ve anlamların nesnel bir dış dünya tarafından değil, toplumsal etkileşimler, kültürel pratikler ve dilsel bağlamlar aracılığıyla ortaklaşa üretildiğini savunan epistemolojik yaklaşım.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik görüşme sırasında bir danışanın 'başarısızlık' olarak nitelendirdiği durumun, bireyin içsel bir kusurundan ziyade, modern kapitalist toplumun dayattığı üretkenlik normları ve ailevi beklentiler aracılığıyla nasıl inşa edildiğinin terapist ve danışan tarafından birlikte çözümlenmesi.

Derin Analiz

Bilişsel bilimler, sosyoloji ve psikolojinin kesişim kümesinde yer alan sosyal inşacılık, bireylerin dünyayı nasıl algıladığını ve kategorize ettiğini inceler. Radikal nesnelciliğin aksine, 'doğru' veya 'gerçek' olarak kabul edilen olguların tarihselliğini ve kültürel göreceliliğini vurgular. Seymour Papert'in eğitim felsefesindeki inşacılık (constructionism) yaklaşımı ile Peter Berger ve Thomas Luckmann'ın sosyolojik temelli 'Gerçekliğin Sosyal İnşası' teorisi bu kavramın temel sütunlarını oluşturur. Klinik psikoloji bağlamında, bireysel patolojilerin veya normatif davranış kalıplarının dahi belirli bir tarihsel ve kültürel söylem içinde nasıl üretildiğini anlamak için kritik bir analitik lens sunar.

Etimoloji

Latince 'constructio' (inşa etme, yapma) kelimesinden türetilmiştir; 'con-' (birlikte) ve 'struere' (yığmak, örmek) köklerine dayanır.

Karıştırmayın

Yapılandırmacılık (Constructivism) ile sıklıkla karıştırılır. Yapılandırmacılık (Piaget) bireyin zihinsel şemalarını kendi içsel bilişsel süreçleriyle yapılandırmasına odaklanırken, İnşacılık (Constructionism) anlamın ve bilginin sosyal etkileşim ve kültürlerarası müzakere yoluyla dışsal olarak kurulmasına odaklanır.