Telafi Etkisi
Compensation Effect
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Dört kişilik bir proje ekibinde, üyelerden birinin hastalanması ve diğer ikisinin de görevlerini aksatması üzerine, kalan son üyenin tüm sorumluluğu üstlenerek normal çalışma temposunun çok üzerinde bir eforla projeyi tek başına başarıyla tamamlaması.
Derin Analiz
Sosyal psikoloji ve grup dinamikleri literatüründe telafi etkisi, sosyal kaytarmanın (social loafing) tam tersi bir vektör olarak karşımıza çıkar. Bireyler, grubun ortak hedefine ulaşamayacağına veya diğer üyelerin yeterince katkı sağlayamayacağına dair bir algı (social compensation) geliştirdiklerinde, kendi performans standartlarını yukarı çekerler. Bu mekanizma, özellikle kolektif görevlerin kritik eşiklerinde, yüksek sorumluluk sahibi veya gruba yüksek düzeyde bağlanan bireyler tarafından tetiklenir. Bilişsel ve motivasyonel düzeyde, bireyin öz-değeri ile grup başarısı arasındaki psikolojik bağın gücünü gösterir.
Etimoloji
Latince 'compensare' (denkleştirmek, karşılığını vermek) fiilinden türetilmiş olup, Latince 'com-' (birlikte, tam) ve 'pensus' (tartılmış, değer biçilmiş) köklerine dayanır.
Karıştırmayın
Köhler etkisi (daha zayıf üyelerin grubu aşağı çekmemek için ekstra çaba harcaması) ve sucker effect (en az katkı sağlayan kişi olmamak için eforu artırma) ile karıştırılır; telafi etkisi ise doğrudan diğerlerinin eksikliğini kapatma motivasyonuna odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Köhler Etkisi
Köhler Etkisi
Köhler Effect
Bireylerin, koordinasyon gerektirmeyen ancak sebat ve dayanıklılık isteyen ortak görevlerde, grup içinde çalıştıklarında bireysel olarak harcadıklarından daha fazla çaba sarf etme eğilimi.
İncele
Sosyal Kaytarma
Sosyal Kaytarma
Social Loafing
Bireylerin bir grup içerisinde ortak bir hedef doğrultusunda çalışırken, bireysel performanslarının anonimleşmesi veya ölçülemez hale gelmesi nedeniyle tek başlarına olduklarına nazaran daha az çaba sarf etme eğilimi.
İncele