Yapılandırıcı Özümseme Provası
Elaborative Rehearsal
Tanım
Yeni edinilen bilgiyi hâlihazırdauzun süreli bellekte bulunan mevcut bilgi ağlarıyla ilişkilendirerek kodlama kalitesini artıran ve anı oluşumunu kolaylaştıran bir Bilişsel Psikoloji stratejisi.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni tanıştığınız birinin adının 'George' olduğunu akılda tutmak istiyorsunuz. Bu ismi sadece sessel olarak tekrarlamak yerine, zihninizde tanıdığınız diğer tüm George'ları (örneğin George Washington, sevdiğiniz bir çocukluk arkadaşınız veya bir film karakteri) çağırarak bu yeni bilgiyi mevcut anı ağınızla örmeniz yapılandırıcı özümseme provasının somut bir uygulamasıdır.
Derin Analiz
Yapılandırıcı özümseme provası, Craik ve Lockhart'ın işlemleme derinliği kuramının (depth-of-processing hypothesis) merkezinde yer alır. Bilginin sadece akustik veya yüzeysel olarak tekrar edilmesi (maintenance rehearsal) yerine, semantik (anlamsal) ağlara entegre edilmesini sağlar. Nörobiyolojik düzeyde bu süreç, hipokampal kompleks ile prefrontal korteks arasındaki sinaptik bağlantıların güçlenmesini (uzun süreli potansiyasyon - LTP) tetikler. Yeni bilginin kişisel bağlama oturtulması, kodlama sırasındaki nöronal aktivasyon paternini genişletir ve böylece gelecekteki hatırlama (retrieval) ipuçlarının sayısını katlanarak artırır.
Etimoloji
Latince 'ex-' (dışarı, tamamen) + 'laborare' (çalışmak, emek vermek) fiilinden türetilen 'elaboration' (ayrıntılalandırma, yapılandırma) ile Latince 're-' (tekrar) + 're- + -vestire' kökünden evrilen 'rehearsal' (prova, alıştırma) kelimelerinin birleşimi.
Karıştırmayın
Bakım provası (maintenance rehearsal) ile sıklıkla karıştırılır. Bakım provası bilgiyi sadece kısa süreli bellekte tutmak için yapılan mekanik tekrardır; yapılandırıcı özümseme provası ise bilgiyi kalıcı kılmak için anlamca zenginleştirir.