Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Afaji

Aphagia

Tanım

Yutma veya yemek yeme yetisinin tamamen kaybı.

Örnek Vaka / Uygulama

Geçirdiği serebrovasküler olay (inme) sonrasında beyin sapı hasarlanan 68 yaşındaki bir hastanın, istemli yutma refleksinin tamamen kaybolması ve sıvı dahil hiçbir gıdayı ağız yoluyla alamaması durumu.

Derin Analiz

Afaji, oral fazdan özofageal faza kadar yutma mekanizmasını koordine eden nörolojik, anatomik veya psikojenik süreçlerdeki ciddi bir bozulmayı işaret eder. Merkezi sinir sistemi lezyonları (örneğin beyin sapı infarktları), kraniyal sinir hasarları (IX, X, XII) veya ilerleyici nörodejeneratif hastalıklar motor kontrolü ortadan kaldırabilir. Bununla birlikte, somatik veya psikiyatrik kökenli durumlarda (şiddetli depresyon, katatoni veya konversiyon bozukluğu) fiziksel yapı sağlam olmasına rağmen tam bir yeme reddi veya yutma engeli olarak da kendini gösterebilir. Hayati tehlike arz eden bu durum, beslenme yetersizliği, dehidrasyon ve aspirasyon pnömonisi riskini doğrudan artırır.

Etimoloji

Antik Yunanca 'a-' (olumsuzluk eki, -sız/-siz) ve 'phagein' (yemek yemek) fiilinden türetilen '-phagia' (yeme/yutma) bileşiminden türemiştir.

Karıştırmayın

Disfaji (yutma güçlüğü ile karakterizedir, afajide ise yutma yetisi tamamen yoktu); odinofaji (ağrılı yutmadır, afajide ağrıdan ziyade işlev kaybı esastır).