Aleksi
Alexia
Tanım
Serebral lezyonlar, inmeler veya nörolojik hasarlar sonucunda önceden var olan okuma yeteneğinin yitirilmesi veya ağır derecede bozulması durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
62 yaşında erkek hasta, sol posterior serebral arter enfarktüsü geçirdikten sonra klinisyene başvurmuştur. Hasta, kendi adını ve oğlunun adını kusursuz bir şekilde kağıda yazabilmekte, kendisine söylenen karmaşık cümleleri eksiksiz anlamakta ve akıcı bir şekilde konuşabilmektedir. Ancak hastanın önüne bir gazete manşeti konulduğunda, harfleri tek tek tanımasına rağmen kelimeleri birleştirip okuyamamaktadır. Kendi yazdığı cümleyi okuması istendiğinde ise 'Bunu ben yazdım ama ne yazdığımı okuyamıyorum' ifadesini kullanmaktadır.
Derin Analiz
Aleksi, edinilmiş bir okuma bozukluğudur ve genellikle sol hemisferdeki oksipital ve temporal bölgeleri besleyen serebral damarların tıkanıklığına (özellikle sol posterior serebral arter enfarktüsü) bağlı olarak ortaya çıkar. Saf aleksi (agrafisiz aleksi veya kelime körlüğü) tablosunda, hastanın yazma becerisi, konuşma üretimi ve işitsel anlama yetileri tamamen korunduğu halde, yazılı metinleri görsel olarak işleme ve okuma becerisi seçici olarak hasar görür. Bu durum, görsel kelime form alanının (VWFA) sol primer görsel korteks ile sol hemisferdeki dil merkezleri arasındaki bağlantının kopmasından kaynaklanır. Afaziyle birlikte görülen tiplerinde ise işitsel-sözel ya da sentaktik işleme bozuklukları tabloya eşlik edebilir.
Etimoloji
Yunanca 'a-' (olumsuzluk, yokluk öneki) + 'lexis' (kelime, konuşma, okuma) köklerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Gelişimsel disleksi ile sıklıkla karıştırılır; ancak disleksi yaşam boyu süren gelişimsel bir öğrenme bozukluğuyken, aleksi daha önceden normal okuma becerisine sahip bir bireyde nörolojik bir hasar sonrasında sonradan ortaya çıkan (edinilmiş) bir bozukluktur.
Keşfetmeye Devam Edin
Agrafi
Agraphia
Nörolojik bir hasar veya bozukluk sonucunda, daha önceden var olan yazma yeteneğinin kısmen ya da tamamen kaybolması durumu.
Afazi
Aphasia
Genellikle sol hemisferdeki serebral hasar sonucunda ortaya çıkan, dil işleme, anlama ve ifade etme becerilerinin kazanılmış kaybıdır.
Disleksi
Dyslexia
Normal veya üstün zeka düzeyine sahip bireylerde görülen, yazılı sembolleri seslere dönüştürmede ve akıcı okumada yaşanan nörogelişimsel bir öğrenme bozukluğudur.
Angular Girus
Angular Gyrus
Parietal lobun alt yüzeyinde, superior ve orta temporal girusların birleşim yerinde yer alan; okuma, yazma, sayı işleme ve cross-modal (duyular arası) entegrasyonda kritik rol oynayan Brodmann 39 alanı.