Alel
Allele
Tanım
Bir genin, homolog kromozomların belirli bir lokusunda bulunan ve kalıtsal özelliklerdeki çeşitliliği belirleyen alternatif formlarından her biri.
Örnek Vaka / Uygulama
Majör depresif bozukluk etiyolojisini inceleyen bir psikiyatrist, hastanın stresli yaşam olaylarına karşı verdiği nörobiyolojik tepkiyi değerlendirirken serotonin taşıyıcı geninin (5-HTTLPR) kısa ve uzun alel kombinasyonlarını analiz eder.
Derin Analiz
Genetik ve davranış genetiği bağlamında alel, nükleotid dizilimindeki varyasyonlar yoluyla fenotipik çeşitliliğin temel moleküler temelini oluşturur. Diploid organizmalarda, her bir lokus için maternal ve paternal olmak üzere iki alel bulunur. Bu alellerin aynı (homozigot) veya farklı (heterozigot) olması, kalıtılan özelliklerin (örneğin nörotransmitter reseptör duyarlılığı veya metabolik enzim kapasitesi) ekspresyon biçimini doğrudan etkiler. Davranışsal genetik çalışmalarında, belirli alel kombinasyonlarının (örneğin serotonin taşıyıcı gen polimorfizmleri) çevresel stresörlerle etkileşime girerek psikopatoloji riskini nasıl modüle ettiği bu mekanizma üzerinden incelenir.
Etimoloji
Fransızca 'allèle' sözcüğünden türetilmiş olup, Yunanca 'allelon' (karşılıklı, birbirinin) kelimesine dayanmaktadır.
Karıştırmayın
Gen (tüm karakteri kodlayan ana birim iken, alel bu genin varyasyon biçimidir) ve Lokus (genin kromozom üzerindeki fiziksel konumudur).