Anaplastik Astrositom
Anaplastic Astrocytoma
Tanım
Merkezi sinir sisteminde glial hücrelerden (astrositler) kaynaklanan, WHO sınıflamasına göre Evre III kabul edilen malign ve agresif karakterli bir nöroonkolojik lezyondur.
Örnek Vaka / Uygulama
42 yaşında bir erkek hasta, son iki aydır progresif baş ağrısı ve jeneralize nöbet geçirme şikayetiyle başvurur. Çekilen kontrastlı kraniyal MR'da sağ frontal lobda sınırları net seçilemeyen, çevre beyin dokusuna infiltre olmuş, kontrast tutulumu gösteren kitlesel lezyon saptanır. Stereotaktik biyopsi sonucunda patolojik inceleme mitotik figürler ve hücresel atipi göstererek anaplastik astrositom tanısını doğrular.
Derin Analiz
Anaplastik astrositom, astrositlerin malign transformasyonu sonucu ortaya çıkan, infiltratif büyüme paterni gösteren bir diffüz gliom türüdür. Nörobiyolojik düzeyde, IDH (İzositrat Dehidrojenaz) mutasyon durumu, 1p/19q ko-delesyonu ve MGMT promotör metilasyonu gibi moleküler belirteçler prognoz ve tedavi yanıtında kritik rol oynar. Evre II diffüz astrositomlara kıyasla yüksek mitotik aktivite, nükleer atipi, mikrovasküler proliferasyon ve nekroz olmaksızın belirgin hücre yoğunluğu ile karakterizedir. Beyin parankimi içinde diffüz olarak yayıldığı için cerrahi olarak tamamen çıkarılması anatomik olarak imkansızdır; bu nedenle tanı sonrası radyoterapi ve temozolomid bazlı kemoterapi protokolleri klinik yönetimin temelini oluşturur.
Etimoloji
Yunanca 'ana-' (geri, yukarı, tersine) + 'plastos' (şekillendirilmiş, gelişmiş) ve 'astrositom' (Yunanca 'astron' [yıldız] + 'kytos' [hücre] + '-oma' [tümör ekini içeren glial tümör]).
Karıştırmayın
Glisoblastoma (WHO Evre IV ile karıştırılır; anaplastik astrositomda belirgin palisadlaşma gösteren nekroz veya mikrovasküler proliferasyon bulunmaz) ve Düşük Dereceli Astrositom (Evre II; daha düşük mitotik indeks ve daha uzun sağkalım süresi ile ayrılır).