Ataerkillik
Patriarchy
Tanım
Toplumsal soyun, mirasın ve otoritenin erkek soy hattı üzerinden aktarıldığı ve erkeklerin sosyal, politik ve ekonomik yapılarda baskın konuma sahip olduğu toplumsal örgütlenme biçimi.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir vakada, erkek danışanın ailesinden miras kalan iş yükünü ve baskıyı 'erkekliğin gereği' olarak görüp yoğun anksiyete ve somatik belirtiler yaşamasına rağmen yardım istemekten kaçınması, ataerkil rollerin bireyin psikolojik esnekliğini nasıl kısıtladığına somut bir örnektir.
Derin Analiz
Sosyolojik ve psikodinamik düzlemde ataerkillik, sadece kurumsal bir güç dağılımı olmayıp bireylerin kimlik gelişimini, toplumsal cinsiyet rollerini ve içselleştirilmiş güç dinamiklerini de doğrudan şekillendiren makro düzeyde bir sistemdir. Sosyal psikoloji perspektifinden bakıldığında, ataerkinin kurduğu hegemonik yapılar; bireylerin bilişsel şemalarında, öz-saygı düzeylerinde ve kişilerarası ilişkilerinde örtük önyargıların (implicit bias) ve toplumsal cinsiyet eşitsizliklerinin yeniden üretilmesine neden olur. Klinik pratikte, bu sistemin yarattığı baskı unsurları; erkeklerde 'hegemonik erkeklik' baskısı ve duygusal ketlenme gibi patolojilere yol açarken, kadınlarda ise öğrenilmiş çaresizlik, depresyon ve değersizlik hissi gibi klinik tabloların gelişiminde çevresel bir stres faktörü olarak rol oynar.
Etimoloji
Yunanca 'patria' (aile, soy, babadan gelen) + 'arkhein' (hükmetmek, yönetmek) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Kelime kökeni itibarıyla 'babanın veya erkek reisin yönetimi' anlamına gelir.
Karıştırmayın
Matriarkat (anaerkillik) ile karıştırılır; matriarkat gücün kadınlarda olduğu sistemleri tanımlasa da, antropolojik olarak tam anlamıyla ataerkinin tersi simetriği değildir, zira anaerkil toplumlarda bile otorite genellikle dayı veya erkek kardeş gibi erkek akrabalar üzerinden yürütülebilir.
Keşfetmeye Devam Edin
Sosyal Sorumluluk Normu
Sosyal Sorumluluk Normu
Social Responsibility Norm
Bireylerin, yardıma muhtaç ve desteğe ihtiyaç duyan kişilere, herhangi bir karşılık beklemeksizin yardım etmesi gerektiğini savunan toplumsal ve kültürel beklenti standardı.
İncele
Esprit De Corps
Esprit De Corps
Esprit De Corps
Bir grubun üyeleri arasında paylaşılan derin birlik, aidiyet, ortak amaç ve kolektif yetkinlik hissi.
İncele
Kolektivizm
Kolektivizm
Collectivism
Bireyin kendini izole bir varlık olarak değil, daha geniş bir sosyal veya aile grubunun ayrılmaz bir parçası olarak konumlandırma eğilimidir.
İncele
Sosyal Baskılama
Sosyal Baskılama
Social Repression
Bireylerin, grupların veya toplumsal yapıların kişilerarası ve yapısal araçlar kullanılarak kontrol altına alınması, bastırılması veya sindirilmesi süreci.
İncele