Bağımlı Sporcu
Addicted Athlete
Tanım
Sportif performansı artırmak amacıyla madde kullanan ya da sportif aktiviteden yoksun bırakıldığında yoksunluk belirtileri gösteren bireydir.
Örnek Vaka / Uygulama
Yıllardır profesyonel düzeyde maraton koşan 28 yaşındaki bir sporcunun, yaşadığı ciddi bir tendon yaralanması nedeniyle koşmaktan men edilmesinin ardından yoğun anksiyete, huzursuzluk, uyku bozuklukları ve depresif çökkünlük yaşaması; ayrıca koşamadığı günlerde aşırı yoksunluk hissi tarif etmesi.
Derin Analiz
Bağımlı sporcu olgusu, hem davranışsal bağımlılıklar hem de psikoaktif madde kötüye kullanımı kesişiminde yer alır. Sporcular üzerindeki aşırı başarı baskısı, endorfin ve dopamin salınımını en üst düzeyde tutma zorunluluğu, bireyin aktiviteyi bırakamamasına veya ergogenik yardım adı altında farmakolojik maddelere bağımlı hale gelmesine yol açar. Aktivite kesildiğinde ortaya çıkan anksiyete, irritabilite ve depresif duygu durum, nörobiyolojik ödül mekanizmalarındaki adaptasyon bozukluklarının bir yansımasıdır.
Etimoloji
İngilizce 'addicted' (Latince 'addictus' [borçlu, tutsak, bağlanmış]) ve 'athlete' (Yunanca 'athlon' [ödül, yarışma] kökünden türetilen 'athletes' [yarışmacı]) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Kompulsif egzersiz yapan kişi (Compulsive exerciser) ile sıklıkla karıştırılır; kompulsif egzersiz daha çok obsesif-kompulsif spektrumda kilo kontrolü veya suçluluk duygusunu hafifletme odaklıdır, bağımlı sporcu tanımı ise hem ergogenik madde bağımlılığını hem de aktivitenin kendisinden duyulan yoksunluk dinamiklerini kapsar.