Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Bedensel Kusur

Body Disfigurement

Tanım

Konjenital malformasyonlar, fiziksel yaralanmalar veya bireyin bütünlüğünü bozan hastalık süreçleri sonucunda ortaya çıkan nesnel görünüm bozukluğu.

Örnek Vaka / Uygulama

Şiddetli bir trafik kazası sonucu yüz bölgesinde kalıcı doku kayıpları ve izler oluşan bir bireyin, aynaya baktığında yaşadığı nesnel fiziksel değişim bedensel kusur olarak tanımlanır. Bu bireyin hastane taburculuğu sonrasında toplumsal ortamlara girmekten kaçınması ve sürekli olarak kusurunu kamufle etmeye çalışması, klinik psikolojide bu durumun yarattığı adaptasyon sorununun somut bir örneğidir.

Derin Analiz

Bedensel kusur, tıbbi ve klinik pratikte yalnızca estetik bir sapma olarak değil, aynı zamanda bireyin somatosasyal kimliğini ve benlik saygısını doğrudan etkileyen somatik bir gerçekliktir. Nöropsikolojik düzeyde, bu tür fiziksel değişimler, parietal lobdaki beden şeması (body schema) ile insula ve prefrontal korteks tabanlı beden imgesi (body image) arasındaki bütünleşmeyi sekteye uğratabilir. Klinik olarak, bu durum sıklıkla uyum bozuklukları, depresif belirtiler ve sosyal anksiyete ile komorbidite gösterir. Psikiyatrik tanı sınıflamalarında (DSM-5) bu durum, nesnel bir patolojinin varlığıyla (bedensel kusur) tamamen hayali veya abartılı algılara dayanan Beden Algısı Bozukluğu (Body Dysmorphic Disorder) tablosundan ayrılır; ancak her iki durum da bireyin psikolojik adaptasyon süreçlerini benzer düzeyde zorlayabilir.

Etimoloji

İngilizce 'body' (gövde, beden) kelimesi ile Eski Fransızca 'disfigurer' (şeklini bozmak, çirkinleştirmek) fiilinden türetilen 'disfigurement' teriminin birleşiminden oluşur; kökeni Latince 'dis-' (olumsuzluk/bozma) ve 'figura' (şekil, biçim) sözcüklerine dayanır.

Karıştırmayın

Beden Algısı Bozukluğu (Body Dysmorphic Disorder) ile sıklıkla karıştırılır; aradaki temel fark, bedensel kusurda nesnel ve tıbbi olarak doğrulanabilir bir fiziksel deformitenin varlığı, Beden Algısı Bozukluğunda ise ya hiç kusur olmaması ya da olan kusurun başkaları tarafından fark edilemeyecek kadar ufak olmasıdır.