Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Çift Kişilik

Double Personality

Tanım

Bir bireyin benliğinde, her biri diğerinin anılarından ve varlığından habersiz ya da kısmen haberdar olan iki farklı kimlik veya kişilik durumunun eşzamanlı veya ardışık olarak ortaya çıkması.

Örnek Vaka / Uygulama

Yetişkinlik döneminde ciddi çocukluk çağı istismarı öyküsü bulunan bir hastanın, stres altındayken tamamen farklı bir ses tonuna, isim ve tutumlara bürünmesi; bu 'ikinci' kimlik ortadan kalktığında ise o süre zarfında olanları tamamen unutmuş olması durumu.

Derin Analiz

Tarihsel olarak dissosiyatif kimlik bozukluğunun erken dönem kavramsallaştırmalarından biri olan çift kişilik, kişinin bütüncül benlik algısının travmatik yaşantılar neticesinde parçalanmasını ifade eder. Nörobiyolojik düzeyde, yürütücü işlevleri ve otobiyografik belleği düzenleyen prefrontal korteks ile hipokampal ağlar arasındaki entegrasyonun bozulması ve dissosiyatif amnezi duvarlarının oluşmasıyla karakterizedir. Modern psikopatolojide DSM-5 sınıflandırmasında Dissosiyatif Kimlik Bozukluğu (DID) çatısı altında ele alınır ve artık ikiden fazlaalter kişiliğin varlığı sıklıkla rapor edilmektedir.

Etimoloji

Latince 'duplus' (iki kat, ikili) ve Persona (maske, karakter, rol) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Şizofreni (duygulanım ve düşünce bozukluğudur, kişilik bölünmesi değildir); Bipolar Bozukluk (duygu durum dalgalanmalarıdır, kimlik değişimi içermez).