Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Çocukluk Amnezisi

Childhood Amnesia

Tanım

Yetişkinlerin genellikle yaşamın ilk üç ila dört yıllık dönemine ait otobiyografik anıları hatırlayamaması durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Yirmi sekiz yaşında bir bireyin, üç yaşındayken geçirdiği büyük bir kazayı ya da o dönemde ailesiyle çıktığı tatili, ailesinin fotoğraflı anlatımlarına rağmen kendi zihinsel otobiyografik belleğinden bağımsız olarak hatırlayamaması.

Derin Analiz

Çocukluk amnezisi, bilişsel gelişim ve nörobiyolojik olgunlaşma süreçlerinin kesişim kümesinde yer alır. Erken dönem bellek kodlamasının gerçekleşmemesinin temel nedenleri arasında, hipokampal formasyonun ve prefrontal korteksin henüz tam miyelinelleşmemiş ve anatomik olarak olgunlaşmamış olması yatar. Bebeklerin deneyimleri kodlama kapasitesi bulunmasına rağmen, bu erken izlerin uzun vadeli sembolik veya dilsel temsillerle entegre edilememesi, ergenlik ve yetişkinlik döneminde bu verilere bilinçli erişimi (retrieval) engeller. Ayrıca dil gelişiminin henüz otobiyografik bir benlik anlatısı kuracak düzeyde olmaması da bu amnezik bariyeri pekiştirir.

Etimoloji

İngilizce 'childhood' [çocukluk] ve Yunanca 'amnesia' [ἀμνησία - hatırlamama, unutma, 'a-' (olumsuzluk eki) + 'mnēsis' (bellek)] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Erken bellek (early memory) ve retrograd amnezi. Erken bellek, çocukluk döneminden kalan çok nadir ve fragmanter anıları tanımlarken; retrograd amnezi, nörolojik bir travma veya hastalık sonucu daha önce edinilmiş bilgilerin kaybıdır, gelişimsel bir olgunlaşmama durumu değildir.