Çözüm Odaklı Kısa Terapi
Solution-focused Brief Therapy
Tanım
Danışanın geçmişteki travma ve patolojilerine odaklanmak yerine, 'burada ve şimdi' prensibiyle geleceğe yönelik pratik çözümler ve spesifik hedefler inşa etmeyi amaçlayan kısa süreli psikoterapi yaklaşımı.
Örnek Vaka / Uygulama
Kronik erteleme davranışı ve akademik kaygı yaşayan bir üniversite öğrencisi terapiye başvurur. Terapist, öğrenciye neden ertelediğini sormak yerine şu soruyu yöneltir: 'Bu akşam sihirli bir değnek değse ve sabaha uyandığında bu sorun tamamen çözülmüş olsa, ilk fark edeceğin şey ne olurdu? Hayatında ne gibi farklılıklar gözlemlerdin?' Öğrencinin verdiği yanıtlar üzerinden, geçmişte bu kaygıyı başarıyla yönettiği nadir anlar (istisnalar) tespit edilir ve somatik/davranışsal adımlar haftalık mikro-hedeflerle planlanır.
Derin Analiz
Steve de Shazer ve Insoo Kim Berg tarafından 1970'lerin sonu ve 1980'lerde geliştirilen Çözüm Odaklı Kısa Terapi (ÇOKT), kökenini stratejik aile terapisi ve Milton Erickson'ın çalışmalarından alır. Geleneksel psikodinamik modellerin aksine, problemin etiyolojisini (kökenini ve tarihçesini) incelemeyi reddeder. Temel sayıltısı, danışanın kendi hayatını değiştirecek kaynaklara ve içsel direnç mekanizmalarına hâlihazırda sahip olduğudur. Terapistin görevi, 'Mucize Soru' (Miracle Question) ve istisna soruları (exception questions) gibi bilişsel teknikler aracılığıyla danışanın başarılı olduğu anları, yani problemin var olmad거나 zayıfladığı anları gün yüzüne çıkarmak ve büyütmektir. Nörobiyolojik düzeyde, bu yaklaşım beyindeki varsayılan durum ağının (default mode network) geçmiş odaklı ruminatif döngülerinden, prefrontal korteksin hedef belirleme, yürütücü işlevler ve ödül mekanizmalarını aktive eden yeni nöral devreler kurmasını tetikler.
Etimoloji
İngilizce 'solution' [çözüm, Latince solutio] + 'focused' [odaklı] + 'brief' [kısa, Latince brevis] + 'therapy' [terapi, Yunanca therapeia - iyileştirme, bakım] kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) ile sıkça karıştırılır; BDT bilişsel çarpıtmaları ve işlevsel olmayan inançları yapılandırmayı hedeflerken, Çözüm Odaklı Terapi inançların içeriğiyle ilgilenmez, doğrudan danışanın güçlü yönlerine ve çözüme odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Stratejik Terapi
Stratejik Terapi
Strategic Therapy
Bireyin içsel psikodinamik süreçlerini analiz etmek yerine, sorunu sürdüren etkisiz döngüleri kırmaya ve hedefe yönelik davranışsal değişimler yaratmaya odaklanan kısa süreli bir müdahale yaklaşımıdır.
İncele