Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Doğruluk

Accuracy

Tanım

Bir ölçümün veya performans çıktısının sistematik hata veya yanlılıktan arınmışlık derecesi; ölçülen değerin gerçek değere olan yakınlığı.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir nöropsikolojik test bataryasında bellek performansını ölçen bir klinisyen, hastanın verdiği doğru yanıtların oranını hesaplar. Hastanın toplam 100 maddeden 85'ine doğru yanıt vermesi, test bağlamındaki performans doğruluğunun %85 olduğunu gösterir.

Derin Analiz

Psikometri, bilişsel bilimler ve istatistikte doğruluk, elde edilen ampirik verinin gerçek evren parametresini veya bireyin gerçek puanını yansıtma kapasitesini ifade eder. Doğruluk, ölçüm araçlarının kalibrasyonu ve geçerliği ile doğrudan ilişkilidir. Bilişsel görevlerde ise genellikle doğru yanıtların toplam deneme sayısına oranı olarak operasyonelleştirilir. Psikometrik açıdan yüksek doğruluk, hem tesadüfi hataların (gürültü) hem de sistematik sapmaların (yanlılık) minimize edildiği bir ölçüm sürecine işaret eder.

Etimoloji

Latince 'accuratus' (özenle yapılmış, titiz) sözcüğünden türetilmiş olup, 'ad-' (yönelme, -e doğru) ve 'curare' (özen göstermek, ilgilenmek) köklerine dayanır.

Karıştırmayın

Kesinlik (Precision) ile sıklıkla karıştırılır. Kesinlik, ardışık ölçümlerin birbiriyle tutarlılığını (tekrarlanabilirliğini) ifade ederken; doğruluk, ölçümün gerçek hedefe veya değere olan mutlak yakınlığını tanımlar.